Meer dan 1 op de 5 taalleerkrachten heeft geen specifiek talendiploma

Shutterstock
Steeds meer taalleerkrachten in het Vlaamse onderwijs beschikken niet over een specifiek talendiploma. In het schooljaar 2018-2019 is dat aandeel gestegen naar 21,2 procent of meer dan 1 op de 5 taalleerkrachten. In het schooljaar 2013-2014 lag dat cijfer nog op 15,5 procent. "Die evolutie moet ons zorgen baren", zo zei Liesbeth Heyvaert, vicedecaan Taal- en Letterkunde van de KU Leuven, vandaag in het Vlaams Parlement. Heyvaert kwam er namens het Vlaams Talenplatform spreken over de dringende noodzaak om het taalonderwijs in Vlaanderen te versterken.

"De situatie van het taalonderwijs in Vlaanderen is ernstig, zeer ernstig. En actie is urgent, zeer urgent", zo viel Heyvaert met de deur in huis. Ze verwees daarbij naar tal van studies, onderzoeken en peilingen die aantonen dat de taalvaardigheid van de Vlaamse jongeren achteruit gaat.

Het Vlaams Talenplatform, waarin onder meer alle universitaire talenopleidingen zijn verenigd, trekt daarom aan de alarmbel. Het platform kan zich wel grotendeels vinden in de taalplannen van onderwijsminnister Ben Weyts, maar wijst er ook op dat er dringend moet ingegrepen worden.

Tegelijk schuift het platform zelf een aantal aanbevelingen naar voor. Zo moet er volgens Liesbeth Heyvaert een grote imagocampagne komen voor de talenstudies. Taalrichtingen hebben aan prestige verloren en zijn vaak een negatieve keuze geworden. "Steeds meer secundaire scholen pakken uit met hun STEM-aanbod (STEM staat voor Science, Technology, Engineering en Mathematics, red.) maar slechts enkelen durven zich profileren als sterke talenscholen", aldus Heyvaert.

Optie moderne talen

Het imago van taalopleidingen verbeteren, kan volgens Heyvaert best starten in het secundair onderwijs, en meer bepaald in de manier waarop de studierichtingen zijn geherstructureerd (de zogeheten matrix). "In het ASO kan je in tweede graad nog voor moderne talen kiezen, maar in derde graad niet meer. Dan moeten talen gekoppeld worden aan wetenschappen en economie. Terwijl men het voor bijvoorbeeld STEM heel normaal vindt om in de derde graad in te zetten op specialisatie, ter voorbereiding op het hoger onderwijs. 

Strikt genomen moet een leerling die vandaag in Vlaanderen wil specialiseren in talen en alleen voor moderne talen wil kiezen, overstappen naar het TSO waar wel een richting taal (taal en communicatiewetenschappen) bestaat. Dit vinden we onbegrijpelijk", klinkt het.

Het Vlaams Talenplatform vraagt daarnaast ook een betere ondersteuning en professionalisering van taalleraren en voor een betere monitoring van het taalonderwijs. Er is zowel bij leerkrachten als leerlingen te weinig zicht op de vooruitgang die leerlingen boeken en welke lacunes nog moeten weggewerkt worden.