Na heisa rond wantoestanden: VUB kondigt maatregelen aan om dierenleed aan te pakken in proefdierencentrum

Kos
Enkele maanden nadat de VUB in opspraak kwam wegens wantoestanden in haar proefdierencentrum, heeft de universiteit vandaag maatregelen voorgesteld die dergelijke misbruiken in de toekomst moeten voorkomen. Zo werd er een nieuwe academische verantwoordelijke aangesteld die het onderzoek moet superviseren en wordt het personeel uitgebreid en gekwalificeerd. "Daarnaast gaan we alle actieve erkenningsnummers onder één centraal beheer brengen opdat we de zaken sneller kunnen opvolgen", legde rector Caroline Pauwels uit.

Het was dierenrechtenorganisatie Gaia die eind november de kat de bel aanbond door een filmpje van een undercover onderzoeker online te zetten, waarin de misbruiken worden aangekaart. Vooral enkele controversiële dodingsmethoden zoals het invriezen van levende babymuisjes en het breken van de nek van de dieren met een pen, deden stof opwaaien. Die twee methoden worden niet meer gebruikt, stelde de VUB-rector. Over de dodingmethoden die wel nog gebruikt zullen worden, bleef Pauwels eerder vaag, maar "we houden ons aan wat wettelijk toegelaten is", klonk het.

De VUB liet na het bekend raken van de feiten twee externe audits uitvoeren over de werking van het Animalarium in Jette. Naast de eerder genoemde maatregelen krijgt ook de infrastructuur een update en komen er meer interne en externe controlemechanismen. "We hebben jammer genoeg door de crisis moeten leren, maar het welzijn van mens en dier ligt ons nauw aan het hart. We gaan nog meer de focus leggen op ethiek en blijven inzetten op het vervangen, verminderen en verfijnen van dierproeven", aldus Pauwels.

Ook Brussels staatssecretaris voor Dierenwelzijn Bianca Debaets (CD&V) kwam vandaag naar buiten met een actieplan dat moet zorgen voor meer transparantie binnen en controle op de onderzoeksinstellingen.

Om een beter zicht te krijgen op wat er precies in de labo's gebeurt wil Debaets in de eerste plaats meer controles laten uitvoeren, zowel aangekondigd als onaangekondigd. De onderzoeksinstellingen worden verplicht om in hun ethische commissie ook twee externe personen op te nemen en er is een budget vrijgemaakt voor het uitvoeren van risico-analyses in de instellingen. Tot slot heeft de Brusselse staatssecretaris aan haar Vlaamse en Waalse collega's een oproep gelanceerd om een centraal kadaster van dierproeven op te stellen. Op die manier wil ze bijvoorbeeld vermijden dat twee instellingen met eenzelfde onderzoek bezig zijn.

Na het verschijnen van het filmpje drong de Brusselse regering bij de VUB ook aan op een schorsing van alle nieuwe onderzoeken met proefdieren. Die schorsing wordt nu gefaseerd ongedaan gemaakt.

Gaia: "Actieplan van VUB biedt onvoldoende garanties"

De maatregelen die de VUB aankondigt om nieuwe wantoestanden in haar proefdierencentrum te voorkomen, kunnen bij Gaia op weinig genade rekenen. De dierenrechtenorganisatie stelt dat de plannen "onvoldoende garanties bieden" om nieuw misbruik in de toekomst te voorkomen. Het is volgens Gaia dan ook te vroeg om de dierproeven weer te hervatten.

"Het is ons inziens te vroeg om een einde te maken aan de schorsing", zegt Ann De Greef, directeur van Gaia. "Er worden immers onvoldoende garanties gegeven dat de verregaande normvervaging bij een aantal verantwoordelijken aan de VUB aangepakt wordt. Zo blijft de hoofddierenarts die voortdurend blijk gaf van verregaand laxisme, gewoon op post."

Gaia plaats ook vraagtekens bij de onafhankelijkheid van de externe experts die de dierproeven doorlichten. "Een eenvoudige zoekopdracht op internet leert ons dat beide personen zelf betrokken zijn bij dierproeven. We kunnen hier dus moeilijk spreken van een onafhankelijke audit."

Tot slot hekelt Gaia nog dat VUB-rector Caroline Pauwels vaag bleef over de dodingsmethoden die wel nog gebruikt worden.