Moraalfilosoof Etienne Vermeersch (84) koos voor euthanasie: “Ik sterf dankzij mijn levenswerk, maar mijn dood is geen statement”

Bekendste denker van Vlaanderen is niet meer

Joost De Bock
Filosoof, ethicus en opiniemaker Etienne Vermeersch is op 84-jarige leeftijd overleden. Dat melden Dirk Verhofstadt en Johan Braeckman namens de familie. Vermeersch overleed vorige week vrijdag 18 januari. Hij was een van de bekendste en invloedrijkste Vlaamse denkers en had een belangrijke stem in een aantal grote debatten zoals euthanasie en abortus. Vermeersch koos voor euthanasie: “Ik sterf dankzij mijn levenswerk”, schreef hij vlak voor zijn dood.

 “Emeritus professor dr. Etienne Vermeersch overleed op vrijdag 18 januari na een langdurige ziekte in het Universitair Ziekenhuis van Gent”, zeggen Verhofstadt en Braeckman. Het afscheid vond vandaag plaats in intieme kring.

Vermeersch was professor wijsbegeerte aan de Universiteit Gent, atheïst, scepticus, maar vooral een gerespecteerde stem in tal van grote maatschappelijke debatten. In de strijd voor het recht op contraceptie of de legalisering van abortus en euthanasie liep hij voorop.

“Etienne heeft voor euthanasie gekozen”

Vermeersch was een zeer goede vriend van professor Dirk Verhofstadt. Die zag hem vorige week nog. “Etienne heeft voor euthanasie gekozen, maar wil daarmee geen rolmodel zijn. Dat schreef hijzelf nog, kort voor zijn dood. Hij stelde: “Ik sterf dankzij mijn levenswerk. Ik wil daarmee niet als rolmodel dienen. Mijn dood is geen statement. Elke mens moet voor zichzelf uitmaken hoe hij wil sterven.” 

“Etienne was een heel integer man, heel erudiet ook. Rechtvaardigheid en solidariteit waren heel belangrijk voor hem. Hij was altijd scherp, maar toonde tegelijk mededogen. Mensen kenden hem als een ‘harde debater’, maar eigenlijk was hij heel zachtaardig. We hebben samen heel veel lezingen en voordrachten gegeven samen, en telkens viel het op dat na afloop mensen naar hem toekwamen met een mening of met problemen. Altijd had hij een luisterend oor. Hij was zeer geliefd bij het publiek. Hij was dan ook iemand die altijd zijn gedacht zei en bleef argumenteren, maar wat hij zei was wel altijd onderbouwd met argumenten.”

 “Hij was ziek, maar bleef tot het einde helder van geest. Hij keek vorige week nog naar het nieuws en zag die 12.000 leerlingen in Brussel spijbelen voor het klimaat. Dat droeg zijn goedkeuring weg, zo liet hij nog merken. Hij stak zijn duim omhoog. 

Lees ook het laatste interview met Vermeersch in onze krant: 8 levenslessen van Etienne Vermeersch na 80 jaar denken: “Geniet van je successen, maar draag ook je tegenslagen”

“Grote impact op maatschappelijk debat en wetgeving”

Volgens Verhofstadt was Etienne Vermeersch “een van de belangrijkste en meest invloedrijke filosofen die Vlaanderen ooit heeft gekend”. “Hij had een grote impact op het maatschappelijk debat en op heel wat wetgeving. Ten eerste op ethisch vlak met de legalisering van abortus en euthanasie. Dankzij hem kunnen vandaag mensen die ondraaglijk lijden en dat nadrukkelijk vragen, uit het leven stappen”, zegt Verhofstadt.

Hij had volgens Verhofstadt ook een grote impact op het debat rond problemen zoals milieu, overbevolking en dierenwelzijn. “Verder verdedigde hij de Verlichtingswaarden zoals de vrijheid van meningsuiting, de gelijkheid van man en vrouw, en de strikte scheiding van kerk en staat, met hand en tand. Vermeersch was een sterke debater, maar ook een zachtaardige man die bijzonder geliefd was bij grote lagen van de bevolking.”

Biografie: “Hét drama van mijn leven is dat ik mensen niet kan overtuigen geen kinderen te krijgen”

Vermeersch in 2000 in de parlementaire commissie Euthanasie.
Karim Ibourki/Photo News Vermeersch in 2000 in de parlementaire commissie Euthanasie.

“Meest invloedrijke Vlaamse intellectueel”

Volgens Johan Braeckman, hoogleraar Wijsbegeerte aan de Universiteit Gent, gaf Vermeersch les aan zowat 40.000 studenten. “Hij schreef veel opiniestukken, gaf honderden lezingen en werd talloze malen uitgenodigd om deel te nemen aan televisieprogramma’s. Hij publiceerde meerdere boeken, waaronder enkele bestsellers. Dit alles maakt hem tot de meest invloedrijke Vlaamse intellectueel en academicus van de voorbije 30 jaar”, benadrukt Braeckman.

Vermeersch beklemtoonde voortdurend het belang van het rationele denken, zowel in strikt wetenschappelijke als in ethische kwesties. “Hoewel hij zeer gespecialiseerde filosofische en andere kennis bezat, was hij geen ivoren-toren filosoof. Hij was vertrouwd met de kennis van meerdere disciplines. Zowel de cultuurwetenschappen als de natuurwetenschappen boeiden hem in grote mate, evenals de ontwikkelingen in de medische wetenschappen en de informatica en robotica. Hij was een zeer geleerde, erudiete en intelligente, maar ook warme en humoristische man.”

Vermeersch kreeg in 2016 nog een ereteken van de Vlaamse Gemeenschap uitgereikt door minister-president Geert Bourgeois.
Photo News Vermeersch kreeg in 2016 nog een ereteken van de Vlaamse Gemeenschap uitgereikt door minister-president Geert Bourgeois.



Reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.