Meer tijd voor klacht bij Raad voor Journalistiek

Vlaams minister van Media Ingrid Lieten (sp.a)
PHOTO_NEWS Vlaams minister van Media Ingrid Lieten (sp.a)
De termijn voor slachtoffers om een klacht in te dienen bij de Raad voor Journalistiek wordt twee keer zo lang: van dertig dagen naar zestig. Dat heeft de raad beslist na het inlezen van het onderzoek 'Pers en Slachtoffers'. Uit dat onderzoek blijkt onder meer dat de drempel voor de klachtenprocedure naar beneden moet.

Het 300 bladzijden tellende onderzoek kwam er op vraag van Vlaams minister van Media Ingrid Lieten (sp.a) en haar collega van Welzijn Jo Vandeurzen (CD&V). Onderzoekers van de KU Leuven en de Universiteit Antwerpen gingen tussen 20 september 2010 en 19 september 2012 de relatie na tussen pers en slachtoffers. Ze analyseerden daarvoor zowat 1.400 nieuwsitems en namen diepte-interviews af met journalisten, slachtoffers of hun nabestaanden. Geanalyseerd werden VRT, vtm, De Standaard, De Morgen, Het Laatste Nieuws, Het Nieuwsblad, Gazet van Antwerpen en Het Belang van Limburg.

De conclusie is dat journalisten de aanbevelingen in de Code van de Raad voor de Journalistiek doorgaans vrij goed volgen. De media respecteren in vele gevallen de anonimiteit van de slachtoffers en overdrijven niet onnodig wat sensatie betreft. Onder journalisten is over het algemeen een sterk ethisch bewustzijn en zowel bij journalisten als slachtoffers bestaat er een draagvlak voor journalistieke zelfregulering.

Aanbevelingen
Toch is er zeker nog ruimte voor verbetering. De onderzoekers lijstten daarom een aantal aanbevelingen op. Onder meer: een vorming voor journalisten, werken aan de bekendheid van de Raad voor de Journalistiek en het verlagen van de drempel voor de klachtenprocedure.

De Raad kon het rapport al inkijken en ging meteen in op de aanbeveling over de klachtenprocedure: die wordt opgetrokken van dertig naar zestig dagen. In het najaar komt er bovendien een folder over de werking van het orgaan.

Andere aanbevelingen zijn: het aanduiden van een verantwoordelijke redactionele ethiek, bemiddelaars als tussenpersoon bij de communicatie tussen journalisten en slachtoffers en een proactief slachtofferbeleid.

"Vandaag is een begin, geen eindpunt", zeiden Lieten en Vandeurzen vandaag. "We roepen alle actoren op om dit najaar verder overleg te organiseren." Beide ministers zitten dit najaar rond de tafel met de media om na te gaan hoe de andere aanbevelingen in praktijk kunnen worden omgezet.

Het volledige rapport is hier raadpleegbaar.