Jambon I is een feit: dit is wat we nu weten over het regeerakkoord

Jan Jambon wordt Vlaams minister-president.
Illias Teirlinck Jan Jambon wordt Vlaams minister-president.
Na intensieve onderhandelingen zijn N-VA, CD&V en Open VLD tot een akkoord gekomen voor een regering met N-VA’er Jan Jambon aan het hoofd. Dit is wat we nu weten.

“Er is pas een akkoord als er een akkoord is over alles”, luidt het cliché bij onderhandelingen in de Belgische politiek. En dat akkoord is nu gevonden. Na 127 dagen hebben N-VA, CD&V en Open Vld een regeerakkoord gesloten om Vlaanderen de komende vijf jaar te besturen. De onderhandelaars zaten sinds gisteren 10 uur bijeen om richting finish te gaan. Vooral de begroting gaf de partijen kopzorgen. Veel hing af van de vraag of het begrotingsevenwicht uitgesteld werd richting 2024. Dat werd uiteindelijk 2021. Dit is wat we al weten van het regeerakkoord.

Volg de reacties op de nieuwe Vlaamse regering en de voorstelling ervan hier live.

Einde opkomstplicht lokale verkiezingen

De opkomstplicht bij de gemeente- en de provincieraadsverkiezingen verdwijnt. En de kandidaat met de meeste stemmen van de grootste coalitiepartner wordt automatisch burgemeester. Ook de lijststem op lokale en provinciale lijsten verdwijnt.

Onderwijs

Het door de onderwijswereld vaak verfoeide M-decreet gaat op de schop. Er komt een ‘begeleidingsdecreet voor kinderen met zorgnoden’ in de plaats. Wat het precieze verschil is, moet nog blijken. In het hoger onderwijs komt er een harde knip tussen bachelors en masters.

Geen nieuwe belastingen, wel duurdere dienstencheques

Die zijn onverteerbaar voor de Vlaams-nationalisten en liberalen. Er zijn wel belastinghervormingen en -verlagingen in aantocht. Het begrotingsevenwicht wordt opgeschoven naar 2021. Of er daarbij naast de Oosterweelverbinding nog andere investeringen buiten de begrotingsdoelstelling worden gehouden, is voorlopig onduidelijk.

Wel worden dienstencheques duurder doordat het fiscaal voordeelt daalt. Per dienstencheque van 9 euro zal er maar 1,8 euro meer worden terugbetaald in plaats van 2,7 euro, weet De Standaard. Het maximale fiscale voordeel daalt van 440,1 naar 293,4 euro, een verschil van 146,7 euro.

Invoering jobkorting

Deze maatregel zou 500 à 600 miljoen euro kosten en moet ervoor zorgen dat mensen met lage lonen netto meer overhouden.

Einde van de woonbonus

Die woonbonus krijgt vaak kritiek omdat hij de woningprijzen opdrijft en vooral in de zak belandt van wie al een mooi vermogen heeft opgebouwd. In plaats van de woonbonus komt er een verlaging van de registratierechten van 7  naar 6 procent.

Extra geld naar fietspaden en sporen

Het budget voor fietspaden gaat verdubbelen tot 300 miljoen euro. Ook de spoorinfrastructuur zou een financiële opkikker krijgen.

Strengere inburgering en toegang sociale bescherming

Het staat zo goed als vast dat het inburgeringstraject voor nieuwkomers voortaan betalend wordt: het complete traject inclusief examen zal 360 euro kosten. Er komt weliswaar geen boete voor wie niet slaagt.

Ook over de beperking van de toegang tot sociale rechten is er een akkoord. Lees hier meer over onder andere de verplichting minstens vijf jaar ononderbroken in een gemeente te wonen voor je een sociale woning zal krijgen. Asielzoekers zullen geen kinderbijslag meer krijgen, ook niet met terugwerkende kracht bij hun erkenning. 

Wel verdwijnt de in de startnota geplande wachttijd van zes maanden vooraleer nieuwkomers kinderbijslag krijgen.

Jan Jambon vannacht bij de laatste uren van de onderhandelingen.
BELGA Jan Jambon vannacht bij de laatste uren van de onderhandelingen.

Hoe gaat het nu verder?

• Regeerakkoord. Het is wachten op een eerste persconferentie waar toekomstig minister-president Jan Jambon de krijtlijnen van het regeerakkoord toelicht.  Het definitieve document wordt dan wellicht vlak voor of na de partijcongressen gepubliceerd. 

• Ministerposten. Wie wordt minister onder Jambon I? Een aantal namen zijn een certitude, maar voor de definitieve taakverdeling is het gewoonlijk wachten tot na de partijcongressen. 

Lees nu: Welke partij mag als eerste een ministerportefeuille kiezen? En wie zijn de kandidaten?

• Partijcongressen. De drie partijen moeten het regeerakkoord morgen goedkeuren op hun partijcongressen. Veel tegenstand wordt niet verwacht van de achterban, waardoor het eerder om een formaliteit gaat.

• Regeerverklaring. Minister-president Jan Jambon moet het regeerakkoord toelichten tijdens een regeerverklaring in het Vlaams Parlement. Die heet gewoonlijk ‘de septemberverklaring’ maar het is vrijwel onmogelijk die effectief nog in september te houden. Allicht is het debat voor donderdag, de vertrouwensstemming voor vrijdag.

De onderhandelaars van Open Vld.
Illias Teirlinck De onderhandelaars van Open Vld.

Verliezende partijen

De Zweedse partijen hebben eigenlijk de verkiezingen van 26 mei verloren. N-VA verloor 7,1 procentpunt, CD&V 5,1 procentpunt en Open Vld 1,1 procentpunt. Mede daardoor voerde ‘Vlaams informateur’ Bart De Wever (N-VA) eerst gesprekken met Vlaams Belang, al was een meerderheid met de partij van Tom Van Grieken bij voorbaat kansloos. Kort daarna vielen de Zweedse partijen opnieuw in elkaars armen.

De nieuwe regering is een verderzetting van de regering-Bourgeois I.

Wat met de federale onderhandelingen?

Nu de Vlaamse regering zo goed als rond is, kunnen ook de federale onderhandelingen hervatten. Tijdens een geheim diner op 6 september spraken N-VA-voorzitter Bart De Wever en PS-voorzitter Elio Di Rupo af om de federale formatie stil te leggen zolang Vlaanderen en Wallonië geen regeringen hadden. 

De verwachting is dat informateurs Johan Vande Lanotte (sp.a) en Didier Reynders (MR) snel hun mandaat inleveren. Zij worden dan wellicht vervangen door een geel-rood duo: een Vlaams-nationalist en een Franstalige socialist. Die moeten uitzoeken of een samenwerking tussen hun partijen mogelijk is.  

Wouter Maeckelberghe



18 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Marc Camp

    Pppfffffff, echt! Wie kent er iets van democratie hier ? Wanneer heb je gewonnen? Als je een % erbij het? Dan is de pvda ook winnaar en groen! Maar dat is eigenlijk niet de definitie van democratie. De juiste definitie is dat er een regeer akkoord moet zijn tussen partijen die samen meer behalen dan 50% , dus 50%+1als minimum!

  • Christel Smet

    Eigenlijk hebben ze van al de verliezers een soort winnaar gemaakt of wat daar ook mag op lijken met als 1 inzet, de belastingbetalende burger nog wat meer pluimen en alles negeren wat deze wou. Moeten we nu blij en dankbaar zijn dat we de speelbal zijn van een stelletje nietsnutten? Dacht het niet.

  • Ricci Latte

    Ik ben eens benieuwd hoelang het gaat duren vooraleer er weer ambras is in het Vlaams regeringshok.

  • Michel Claes

    Over het pensioen is niets uitgelegd , rarara ....

  • Liliane Wolf

    Na alle beloften voor de verkiezing ,waar blijft die 1.500 euro pensioen ! Vier nieuwe privé vliegtuigen met alle comfort aan boord voor onze minsisters dat kan wel met zo veel schulden ,en wij gepensioneerde blijven op onze honger zitten !!