Inwoners van elf Vlaamse gemeenten krijgen dwingende oproep om zuinig te zijn met water

Nu al oppompverbod in Vlaanderen

Vanaf morgen mag er in drie provincies geen water meer opgepompt worden uit kwetsbare rivieren, grachten en beken.
Bart Boterman Vanaf morgen mag er in drie provincies geen water meer opgepompt worden uit kwetsbare rivieren, grachten en beken.
De Watergroep vraagt de inwoners van elf Vlaams-Brabantse gemeenten in een “dwingende oproep” om de komende dagen zuinig te zijn met water. Het gebruik van water voor toepassingen die niet noodzakelijk zijn wordt afgeraden. Op verschillende plekken in Vlaanderen gaat vanaf morgen ook een captatieverbod in. Dat betekent dat het oppompen van water aan kwetsbare rivieren, grachten en beken niet langer mag. Water gebruiken voor het vee mag wel nog.
Je cookie instellingen zorgen ervoor dat deze inhoud niet getoond wordt.
Pas je cookie instellingen hier aan.

Onder meer het sproeien van het gazon, het wassen van de auto en het vullen van zwembadjes wordt door De Watergroep afgeraden. Op die manier wil het drinkwaterbedrijf garanderen dat iedereen voldoende water ter beschikking heeft.

De oproep geldt voor de inwoners van de gemeenten Kortenberg, Kampenhout, Steenokkerzeel, Vilvoorde, Zemst, Grimbergen, Meise, Kapelle-op-den-Bos, Londerzeel, Merchtem en Opwijk.

Renovatiewerken
De Watergroep zegt in die gemeenten nog niet over de volle piekcapaciteit te beschikken omdat het waterproductiecentrum van Huldenberg eind vorig jaar wegens renovatiewerken uit dienst werd genomen. Na het weekend zou de piekcapaciteit wel beschikbaar moeten zijn. 

“De Watergroep stelt alles in het werk om deze piekcapaciteit zo snel mogelijk te herstellen. Ze zal daartoe de komende dagen bijkomende productieputten in versneld tempo in dienst nemen”, klinkt het.

Daarnaast wijst De Watergroep er ook op dat het waterverbruik in het binnenland hoger ligt dan normaal. Aan de kust is het waterverbruik dan weer lager dan verwacht, wat een gevolg lijkt te zijn van de coronamaatregelen. Vooral tijdens de weekends is die verschuiving zeer uitgesproken, klinkt het.

Uitzonderlijk vroeg
Wat het captatieverbod betreft: landbouwers snakken naar regen voor hun gewassen en pompen daarom water op uit kleine waterlopen. Het is uitzonderlijk dat er al zo vroeg op het jaar een verbod moet ingevoerd worden. “Vorig jaar was dat pas begin juli, maar door de extreme droogte moeten we nu al ingrijpen. De verzilting treedt nu al op", aldus de West-Vlaamse gouverneur Carl Decaluwé.

Concreet geldt het oppompverbod in zijn provincie voor zes ecologisch kwetsbare beken in de regio rond Poperinge, Diksmuide en Oostkamp. Ook in het Blankaartbekken in Woumen (Diksmuide) geldt een oppompverbod. “Daar staat het peil nu al onder het minimum”, aldus Decaluwé. 

Buiten de Westhoek is er nog geen watertekort in West-Vlaanderen. De waterlopen werden eerder preventief op een verhoogd peil ingesteld. Toch is er een dalende trend. Als de IJzer onder het peil van 2,90 meter komt, dan zal ook aan het IJzerbekken een oppompverbod ingevoerd worden. “Momenteel staat het water nu nog 3 meter hoog. We hebben nog wat speling en hopen dat we daar niet verder moeten ingrijpen. De situatie zal minutieus opgevolgd worden”, zegt Decaluwé. 

“Water is kostbaar goed”
Water is een kostbaar goed”, zegt de Oost-Vlaamse gouverneur Didier Detollenaere. “Het is in feite al schaars. Koester het en ga er spaarzaam mee om.” Eerder klonk al de oproep om geen drinkwater te gebruiken om bijvoorbeeld auto’s te spoelen, al is dat verbod nog niet opgenomen in een politiebesluit dat vandaag ondertekend werd.

In eerste instantie is het oppompverbod van kracht op alle onbevaarbare waterlopen in negentien stroomgebieden. Dat is nodig omdat de waterkwaliteit er afneemt, wat gezondheidsrisico’s met zich meebrengt. Overtredingen zullen bestraft worden met een gevangenisstraf van 8 tot 14 dagen en een geldboete tot 200 euro. 

“Geen gazon sproeien”
In Vlaams-Brabant gaat het meer concreet om de Mark, de Hollebeek, de Steenvoordbeek, de Molenbeek, de Linkebeek, de Dijle, de Grote Gete, de Waarbeek, de Dormaalbeek, de Grote Leigracht, de Leigracht, de Kleine Beek en de Hertseltseloop.

“We roepen alle inwoners van Vlaams-Brabant op om spaarzaam om te gaan met water, niet meer water te gebruiken dan nodig en het besproeien van gazons te vermijden”, aldus gouverneur Lodewijk De Witte. “Het heeft de voorbije maanden niet zoveel geregend. Als het mooie weer aanhoudt en de regen uitblijft, zullen de waterstanden verder aangetast worden.”

80% van Limburg
Het captatieverbod in Limburg is van toepassing op ongeveer 80% van het grondgebied. Maar voor de Jeker (regio Tongeren), Cicindria (regio Sint-Truiden en Gingelom), Voer en Berwijn (Voerstreek), Molenbeek, een stuk van de Zwartebeek (regio Beringen), de Demer tussen Hasselt en de grens met Vlaams-Brabant, de Velpe en de Gete (regio Halen en Herk-de-Stad) geldt het capatatieverbod niet. Ook Tessenderlo, Ham, Lummen, Heusden-Zolder en Zonhoven blijven grotendeels gespaard van deze maatregel. “Op die manier krijgen de landbouwers in onze provincie die het moeilijk hebben toch nog een beetje ademruimte”, legt gouverneur Michel Carlier uit.

Uitbreiding in Antwerpen
In Antwerpen gold sinds 8 mei al een captatieverbod voor tien ecologisch kwetsbare waterlopen: de Laarse beek, Zwanebeek, Klein beek, Molenbeek, Tappelbeek, Delfte beek, Bosbeek, Rode Loop, Loeijens Neetje en het Merkske.

Op basis van metingen blijkt dat de waterpeilen in de afgelopen twee weken verder gedaald zijn. De toestand van verschillende ecologisch kwetsbare en zeer kwetsbare waterlopen gaat achteruit en sommige dreigen zelfs droog te vallen.

Op advies van de droogtecommissie wordt het captatieverbod nu uitgebreid naar het Groot Schijn (gedeeltelijk), de Weerijs (gedeeltelijk), de Mark (gedeeltelijk), de Kleine Nete (gedeeltelijk), de Grote Nete (gedeeltelijk) en de Platte Beek.

“Belangrijke eerste stap”
De captatieverboden zijn een “belangrijke eerste stap” om de problematiek de komende weken en mogelijk maanden aan te pakken. Dat zegt Patrick Meire, bioloog en waterhuishoudingexpert van de Universiteit Antwerpen. “Nu moeten we rekenen op het gezond verstand van de mensen”, klinkt het.

“Dit is geen gemakkelijke boodschap voor de landbouwers, want zij zien hun gewassen verdorren. Maar het is ook in hun eigen belang”, stelt Meire. “Als er niet wordt ingegrepen, wordt de situatie pas echt dramatisch.”

Captatieverboden werden nooit eerder zo vroeg op het jaar afgekondigd. “Net zoals bij de coronacrisis moeten we ook inzake het klimaat spreken van ‘het nieuwe normaal’. We moeten met zijn allen de knop omdraaien en ons anders gaan gedragen. Op het vlak van water moeten we gaan naar een ‘supply driven’-maatschappij, niet langer ‘demand driven’ dus. We moeten meer water bijhouden wanneer het er is, op droge plekken voor minder intense teelten gaan en minder water laten afvloeien door verharding.”

Boerenbond: “Snel bijkomende inspanningen nodig”
De Boerenbond wil dat de overheid snel bijkomende inspanningen levert om de land- en tuinbouwsector alternatieve waterbronnen tegen een betaalbare prijs aan te reiken. “De economische gevolgen voor onze bedrijven zijn groot en de onzekerheid ten gevolge van de coronacrisis wordt nog groter”, zegt voorzitster Sonja De Becker.

De landbouworganisatie heeft naar eigen zeggen twee jaar geleden al verschillende voorstellen gedaan om de beschikbaarheid van water voor land- en tuinbouw te verhogen. Maar de Boerenbond stelt vast dat het lang duurt voor er op het terrein echte resultaten worden geboekt.

“Bovendien is de land- en tuinbouwsector geen sector zoals de andere. Land- en tuinbouwers werken met levende planten en dieren. Het productieproces kan niet zomaar stilgelegd worden om na de droogteperiode herop te starten.”

Lees ook:

Bespaar water met deze tips

Opzetzwembaden in de tuin bijna uitverkocht, maar waterverbruik stijgt met 30 procent (en dat bij droogste begin zomer in 119 jaar) (+)




122 reacties

Alle reacties zijn welkom zolang ze voldoen aan de do's en don'ts die je hier kan terugvinden: gedragsregels. Elke dag ontvangen wij duizenden reacties, het kan enkele uren duren voor jouw reactie wordt geplaatst. Wordt jouw reactie afgekeurd dan werd er geoordeeld dat deze onze gedragsregels schendt.


  • emiel wouters

    En hieronder staat dat we per dag 7400 liter verbruiken, door de kleren die wij kopen. en door vlees te eten. En hoeveel win ik als ik in mijn blootje rond loop. Sparen op kleren maar boetes krijgen om te sparen.

  • Louis Benasque

    Met drinkwaterbedrijf De Watergroep loopt nu een proefproject waarbij zeewater uit de Noordzee wordt omgezet in drinkwater. Zo is ontzilting ontzettend energie-intensief en bijgevolg erg duur. Een tweede grote uitdaging is wat er met het restproduct - zout - moet gebeuren. Dat mag niet zomaar geloosd worden, om de lokale ecosystemen niet te ontwrichten. In elk geval zullen we met zijn allen een veelvoud betalen voor kraantjeswater.

  • Danny Buyse

    Mijn verbruik is ongeveer 20.000 liter per jaar en dat is 55 liter gemiddeld per dag. Mijn wc spoel ik door met regenwater die ik opsla in de winter en dat is ongeveer 9000 liter, ook planten en bloemen geef ik regenwater, mijn auto kuisen idem en mijn terras kuis ik ook met hoge drukreiniger die ook aangesloten is op regenwater. Voor ieder persoon een basis verbruik van 25.000 liter aan normaal tarief en al het verbruik daar boven aan een veel duurder tarief zo niet blijven de mens morsen.

  • Marco Maerten

    Ontzilting vraag ook enorm veel energieverbruik wat dus buiten een symptoonbehandeling ook nog eens in nadeel is van milieu.

  • Benny Marcelo

    Luc Van Der Veken: dat is al een goed begin maar ik zou zelfs een verbod instellen om een zwembad te hebben dat met leidingwater gevuld wordt. Eerst zelf een put laten boren of een regenwaterput installeren alvorens een zwembad te bouwen. Niet voor de plonsbadjes uiteraard.