Identiteitskaart tonen niet meer voldoende: élke Europese burger wordt aan buitengrens gecontroleerd

Het is binnenkort niet meer voldoende om enkel jouw paspoort te tonen bij het verlaten of binnenkomen van de Europese Unie.
BELGA Het is binnenkort niet meer voldoende om enkel jouw paspoort te tonen bij het verlaten of binnenkomen van de Europese Unie.
Zowel Europese burgers als derdelanders - personen met een nationaliteit anders dan die van de Europese Unie - moeten voortaan een systematische veiligheidscontrole ondergaan wanneer ze de EU binnenkomen of verlaten. Enkel een paspoort of identiteitskaart tonen aan de buitengrens volstraat dus niet langer. De screenings moeten helpen om terugkerende Syriëstrijders tegen te houden.

Door een aanpassing van de Schengengrenscode, vandaag in het Europees Parlement goedgekeurd met 469 stemmen tegen 120, moeten lidstaten aan de buitengrenzen niet enkel derdelanders controleren, maar voortaan ook alle Europese burgers.

Iedereen die de Europese Unie dus binnenkomt via de buitengrenzen, zal worden opgezocht in databanken als het 'Schengen Informatie Systeem' (SIS) en de databank over verloren en gestolen reisdocumenten. De verplichting geldt ook bij het verlaten van EU-grondgebied.

"Dit is een uitermate belangrijke toevoeging in het kader van de screening van terugkerende Syriëstrijders", licht Helga Stevens (N-VA) toe. "Nu zal immers sneller duidelijk worden of reizigers die Europa willen binnenkomen door een politie- of inlichtingendienst gezocht worden, en of hun paspoort vals of gestolen is."

Wachttijden
De aanpassing treedt quasi onmiddellijk in werking. De autoriteiten aan land- en zeegrenzen kunnen wel overgaan tot steekproeven indien de maatregel de wachttijden te veel doet oplopen. Voor luchthavens is overgangstijd voorzien. De autoriteiten krijgen tot maximaal twee jaar de tijd om hun infrastructuur aan te passen. Maar nadien moeten de controles systematisch zijn, tenzij een lidstaat kan aantonen dat een versoepeling geen risico zal vormen voor de veiligheid.

"Een juiste inschatting van het dreigingsniveau door de lidstaten moet het ongemak voor de reizigers tot een minimum beperken. Als er toch vijf minuten langer dan gewoonlijk moet aangeschoven worden, is dat in de eerste plaats in het belang van de reizigers en weegt de beperkte hinder niet op tegen de grote veiligheidsvoordelen", meent Ivo Belet (CD&V), die erop wijst dat de maatregel van belang is om de open binnengrenzen binnen Schengen te garanderen.

We willen de hinder voor de reizigers tot een minimum beperken, maar iedereen moet weten dat de controles grote voordelen hebben inzake veiligheid

Europarlementslid Ivo Belet

Reizen naar terreurgebied strafbaar

Nog in de strijd tegen terrorisme schaarden 498 Europarlementsleden (114 tegenstemmen) zich achter een uitbreiding van strafbare activiteiten. Binnen achttien maanden wordt in alle lidstaten het reizen naar terreurgebieden strafbaar, alsook het terugkeren met als doel een aanslag te plegen, het rekruteren en financieren en openlijk aanzetten tot terreuractiviteiten. Daarnaast wordt ook de hulp en bescherming voor slachtoffers en familieleden versterkt. Voor België verandert er niet zo veel. Het reizen naar het buitenland voor terroristische doeleinden is al strafbaar.

Hilde Vautmans (Open Vld) is tevreden met de uitbreiding. "Ik vind het wel belangrijk dat de richtlijn juist geïmplementeerd wordt en de rechten en vrijheden van personen gerespecteerd worden. Het mag niet de bedoeling zijn dat lidstaten de richtlijn misbruiken om rechten in te perken."

De groenen stemden tegen de richtlijn. Ze staan achter de harmonisering van strafbare activiteiten en de versterkte uitwisseling van informatie, maar ze vinden sommige definities veel te vaag of te breed en vrezen voor de fundamentele vrijheden. "Wat de richtlijn als terrorisme definieert zou door regeringen gebruikt kunnen worden om politieke activiteiten of protest te criminaliseren", zei de Duitser Jan Philipp Albrecht.