Brief van mama overleden anorexiapatiënte (14) grijpt naar het hart: "Liselotte moest maar doorbijten"

Illustratiefoto: dit is niet Liselotte.
thinkstock Illustratiefoto: dit is niet Liselotte.
Of de 14-jarige anorexiapatiënte Liselotte stierf na een fout met een voedingssonde, moet nog bewezen worden voor de rechtbank. Het UZ Gent wijst al 5,5 jaar alle verantwoordelijkheid af maar de ouders van Liselotte zien dat anders. Dit is de aangrijpende brief van Liselottes mama. Daarna volgt het dramatische verhaal van het tienermeisje.

"Wij waren gedurende 17 jaar een heel hecht gezin. Alles deden we samen. We zorgden goed voor elkaar, er vielen bijna nooit woorden. Liselotte had altijd uitmuntende resultaten op school. Ze studeerde Latijn-Grieks. Nooit klaagde ze, zelfs wanneer ze zich niet lekker voelde. Overal waar ze aanwezig was, was ze steeds bereid om te helpen. "Kan ik het doen?", vroeg ze dan. Het is voor ons heel moeilijk dat wij die vraag nooit meer zullen horen.

Liselotte moest binnengebracht worden in het ziekenhuis. Wij gingen ervan uit dat alles in orde zou komen, dat ze snel weer naar huis zou kunnen, want, zo dachten we, in het UZ Gent is alle kennis aanwezig. Toen haar voedingssonde geplaatst werd, verlieten wij de kamer.

Kort na de plaatsing van de sonde, toen wij weer binnen gingen, moest Liselotte voortdurend hoesten. Dat meldden wij een paar keer aan de verpleegster, maar volgens haar moest onze dochter "maar wat doorbijten".

Nog een aantal keer klaagde zij over pijn, maar ze werd niet geloofd. Sterker nog, 's nachts merkten we dat het plots heel slecht ging met haar. Ze had blauwe lippen, zwarte kringen onder haar ogen en lag in haar eigen braaksel. Dat beeld blijft voor altijd in ons geheugen.

Toen wij daarop wezen, werd ons verweten dat "we de boel niet op stelten moesten zetten". Haar ademhalingsproblemen herleidden ze tot hyperventilatie.

Ze moest in een plastic zak ademen, maar dat kon ze niet. Niemand wou de ernst van de situatie begrijpen. Pas 's anderendaags werd de diagnose gesteld dat de sonde in haar longen terecht was gekomen. Liselotte werd overgebracht naar de intensieve zorgen, waar ze tien dagen later overleed.

Een van de artsen wilde ons wijsmaken dat onze dochter de sonde zelf in haar longen zou gestoken hebben. Nooit toonden de artsen en verplegers enige spijt.

Voor ons was het bovendien heel moeilijk om haar lichaam meteen na het overlijden af te staan voor de autopsie. Even moeilijk is het dat deze rechtszaak nu al 5,5 jaar moet duren. Liselotte is hiervan het grootste slachtoffer. Maar zij is er niet meer, niemand kan haar terugbrengen.

Wij leven nog, maar we leven eigenlijk niet meer. Het laat ons nooit meer los. Wij slapen slecht, lopen voortdurend gestresseerd.

We hebben nog een andere dochter, de zus van Liselotte, voor haar doen we verder. Nu vertrekken we uit de rechtszaal, wij kunnen de pleidooien niet aanhoren, maar we hopen dat ons standpunt gehoord wordt. Het zal je kind maar zijn."

Tot zover de brief van de ouders. Dit is wat er gebeurd was in 2011.

Toen de 14-jarige anorexiapatiënte Liselotte uit Wortegem-Petegem begin mei 2011 weigerde om nog te eten, verwees een vertrouwensarts het meisje door naar het UZ Gent. Daar onderzocht een dokter-stagiair haar, die besloot om een sonde met vloeibare voeding te laten plaatsen. Die sonde belandde niet in de slokdarm, maar in de luchtpijp en kwam zelfs tot in de linkerlong. Hierdoor vulden de longen van de patiënte zich stilaan met voeding, in plaats van de maag. Liselotte kreeg geen lucht. Pas na een tijdspanne van 16 uur merkte iemand op dat het slecht ging met het meisje. Na een doodsstrijd van tien dagen overleed ze aan de gevolgen.

Gisteren moesten de verpleegster, de dokter van wacht én het UZ Gent zich voor de rechtbank verantwoorden voor hun rol in de onopzettelijke dood van het meisje. Nochtans is het volgens hun advocaten niet uitgesloten dat de patiënte de sonde zélf manipuleerde om ervoor te zorgen dat ze geen eten zou binnenkrijgen. Het parket hecht geen geloof aan die piste. Een college van deskundigen oordeelde immers dat het misschien wel mogelijk was dat het meisje de sonde had uitgetrokken, maar dat ze het infuus opnieuw zou inbrengen in de luchtpijp was volgens hen onwaarschijnlijk.

Nalatigheid
Het Openbaar Ministerie wees gisteren vooral met de vinger naar het UZ Gent en eiste een veroordeling en een boete. "Omwille van de structurele nalatigheid in het ziekenhuis. Dat is ongelofelijk én onaanvaardbaar." Zo bestond er op het ogenblik van de feiten volgens de procureur geen standaardprotocol om een sonde te plaatsen bij kinderen. Nog belangrijker: er zou die bewuste nacht veel te weinig ervaren personeel aanwezig geweest zijn op de dienst. De dokter van wacht was een eerstejaarsstagiaire van 25, die verantwoordelijk was voor drie pediatrische diensten. "Dat is fout. Het UZ Gent draait vierkant, dat is hier aan het licht gekomen. Het hele systeem van de opleiding van specialisten zit niet goed in elkaar. De dokter was nog maar twee maanden in opleiding. Ze werd 24 uur lang van de ene dienst naar de andere geroepen."

Het Universitair Ziekenhuis legde zich daar niet zomaar bij neer. Het vroeg zelfs de vrijspraak. "De organisatie was niét gebrekkig. Er waren vier slapende, meer ervaren assistenten in het ziekenhuis en vier supervisors die telefonisch bereikbaar waren. Zij konden binnen de 30 minuten ter plaatse zijn." Maar ook bij dat systeem had het Openbaar Ministerie bedenkingen. "Voor een klein vraagje bel je die als assistent toch niet uit hun bed?" Toch is er volgens de verdediging geen structureel of organisatorisch probleem. "Want dat zou betekenen dat er elke week een dode valt. Als wij slecht georganiseerd zijn, dan zijn heel wat andere ziekenhuizen ook slecht georganiseerd en staan we er allemaal niet goed voor."

De nabestaanden van Liselotte vragen 20.000 euro schadevergoeding. Vonnis op 14 december.

Stagiaires moeten nog steeds 24 uur alleen op een dienst werken. Welke mogelijke problemen dat geeft, leest u in onze pluszone, exclusief voor abonnees. Proef nu vier weken voor maar twee euro.