"Wij, De Collega's? Dat kogelvrij vest is niet voor de show"

BELASTINGINSPECTEURS ZIJN STERREN VAN NIEUWE DOCUREEKS OP ÉÉN

VRT
Inspecteur bij de belastingen: het lijkt zowat de meest duffe job die er is. Maar het tegendeel is waar, zo zeggen medewerkers van de Bijzondere Belastinginspectie (BBI). Zij spelen de hoofdrol in de nieuwe VRT-docureeks 'De fiscus'. "Onze job is soms ronduit gevaarlijk."

Belastingen, nee, wij Belgen zijn er geen fan van. En van belastingcontroleurs al helemaal niet - zeker niet als de fiscus erachter komt dat we in het zwart hebben gewerkt of gekocht, of een koterij hebben verbouwd tot een open keuken zonder het kadaster op de hoogte te brengen.


Maar daar komt weldra verandering in. Vanaf 16 november komt 'De fiscus' op Eén, een nieuwe documentairereeks die een jaar lang ambtenaren bij verschillende diensten van de FOD Financiën van nabij volgde: het mobiel team douane, de cel sigarettensmokkel, het ontvangkantoor, het kadaster en natuurlijk het paradepaardje, de BBI. Het resultaat is een indringend portret van mensen die nauwelijks lijken op het stereotiepe beeld van de ambtenaar.


"Wij hebben een perceptieprobleem, dat weten we", zegt Hans D'Hondt, hoofd van de FOD Financiën. "Maar we zijn wel degelijk professionals, geen typetjes zoals in 'De Collega's'. Het is soms een ondankbare job, soms ronduit gevaarlijk - het is niet voor de show dat sommige mensen bij een opdracht een kogelvrij vest dragen."

© VRT

Gedaan met discussies

Toen 'De fiscus' werd gedraaid, liep de cameraploeg de inspecteurs niet voor de voeten - integendeel: de tijdelijke uitbreiding van hun ploeg bleek vaak mooi meegenomen. "Eigenlijk zouden we bij elke inval die we doen graag een camera bij ons hebben", zegt BBI-inspecteur Dirk Dierickx. Hij is de man die de acties van de BBI tegen grote fraudeurs voorbereidt en leidt. Een camera in de aanslag biedt alleen maar voordelen, vindt hij. "Het verschil is opvallend: wanneer mensen die we controleren merken dat ze gefilmd worden, worden ze vanzelf minder agressief. Bovendien vermijd je dankzij de opnames discussie achteraf in de rechtszaal over wie nu precies wat heeft gezegd en gedaan."

VRT

Extra bewijsmateriaal

"Tien jaar geleden waren we al eens begonnen met bij elke inval bodycams te dragen", vertelt Dierickx. "Dat werkte perfect, tot een paar advocaten het gebruik ervan aanvochten. Er is eigenlijk nooit een uitspraak ten gronde over gekomen - door die klachten zijn we er gewoon mee gestopt. Maar ik vind het een goed idee om bij élke zaak weer bodycams te gebruiken. Tijdens een inval hebben we maar een heel beperkte tijd om de bewijzen voor de fraude te vinden, waardoor je soms aanwijzingen over het hoofd ziet. Wanneer we dan werken met bodycams, vallen ons achteraf zaken op door naar de beelden te kijken en de gesprekken te herbeluisteren. In sommige gevallen levert dat extra bewijsmateriaal op."


De kans dat er opnieuw klachten komen tegen gefilmd bewijsmateriaal, is niet onbestaande. Dat beseft de inspecteur ook. "We zouden er dan moeten over waken dat die beelden nooit uitlekken, en enkel dienen waarvoor ze gemaakt worden: als extra bewijsmateriaal." Bovendien zijn de geesten in tien jaar tijd gerijpt, zegt Dierickx. "De mensen zijn het beu, al die grote fraudeurs die voor miljarden aan belastingen ontduiken dankzij fiscale spitstechnologie. Er is bij de bevolking nog nooit zo veel begrip geweest voor ons en ons werk. We voelen nu écht de druk van de man in de straat én van de bonafide ondernemer, om nog harder jacht te maken op de grote vissen. Wij zijn niet langer de mannen die een bedrijf binnenstappen en vervolgens in dikke mappen met facturen op zoek moeten naar bewijzen van fraude. Wij maken nu ook gebruik van de nieuwste technologie in ons onderzoek. Dus waarom zou een camera dan niet kunnen?"


Volgens Hans D'Hondt van de FOD Financiën zijn er nog niet meteen plannen om de inspecteurs uit te rusten met camera's.