Waarom krijg je de hik en hoe raak je er weer van af?

Sommige mensen vinden de hik hilarisch, anderen vinden ze hem dan weer ronduit frustrerend. Iedereen krijgt er wel eens mee te maken, van foetussen tot senioren. Je weet nooit wanneer de hik je zal overvallen of je weer met rust laat. Zo hikte Charles Osborne er 68 jaar lang op los. Naar schatting heeft hij 430 miljoen keer gehikt. Gelukkig is dat niet bij iedereen zo. Er zijn veel 'urban myths’ over de oorzaak van dit vreemde lichaamskwaaltje. In de Middeleeuwen wees men met de vinger naar elfen als verantwoordelijken. Tegenwoordig beweren sommigen dat je hikt wanneer iemand over je aan het praten is of je mist. Het hikken zou dan pas stoppen als jij aan die persoon denkt. Maar wat is de echte reden waarom we de hik hebben?

In het hele hikproces speelt ons middenrif een belangrijke rol. Dat is de grote spier die tussen onze longen en maag zit en verantwoordelijk is voor onze ademhaling. Het grootste deel van de tijd verloopt die volledig automatisch dankzij onze hersenen. Maar af en toe zorgt ons brein voor een onwillekeurige krachtige samentrekking van ons middenrif. Hierdoor adem je snel in en klappen je stembanden dicht door de plotse verandering in druk. Dat dichtslaan zorgt voor het karakteristieke hikgeluid. De hik is dus een ongewenste reflex. In medische termen wordt de hik trouwens ‘singultus’ genoemd.

Helaas is de wetenschap er nog niet achter gekomen wat die reflex uitlokt. Er zijn linken met fysieke trauma’s (bijvoorbeeld een kwetsuur aan het hoofd), tumoren, medicijnen, infecties en aandoeningen van het centraal zenuwstelsel (zoals multiple sclerose). Vooral bij aanhoudende hikken is er sprake van een onderliggende aandoening. De hik komt ook voor bij mensen die last hebben van maagzuur, roken, aan een plotse temperatuursverandering worden blootgesteld of in een situatie terechtkomen met veel stress. En één van de meest herkenbare scenario’s: hikken na onze maag te vullen met te veel voedsel, (koolzuurhoudende) drank of lucht. 

Meestal verdwijnt de hik even plots als hij verscheen. Heb je hem toch liever niet, dan is de beste remedie de hik voorkomen. Eet niet te gulzig, vermijd pikante voeding of koolzuurhoudende dranken, hou je stressniveau onder controle, en pas op met plotse temperatuursveranderingen. Zo kan je een deel van jouw hikbuien misschien wel voorkomen. 

Is het al te laat, dan kan je op twee manieren de hik een halt proberen toe te roepen. De eerste is het CO2-gehalte in jouw bloed doen stijgen. Hou hiervoor je adem in of adem in een zak. De tweede manier is door de vaguszenuw af te leiden en zo de hik weg te toveren. Je kan dit doen door aan je tong te trekken, je vinger in je oor te steken, of water te drinken. Voorlopig is er weliswaar geen wetenschappelijk bewijs voor deze trucjes en ze werken ook niet bij iedereen even goed.

Lees ook: 

Waarom is iedereen plots verkouden en wat kan je eraan doen? “Een verkoudheid heeft niet één oorzaak, meerdere virussen zijn de boosdoener”  (+)

Steek jij je tong uit als je je concentreert? Drie hypothesen verklaren deze eigenaardige reflex  

Verraden je pupillen dat je verliefd bent?