Nederlander lanceert noodoplossing tegen stijgende zeespiegel: sluit de Noordzee volledig af met een dam

REUTERS
Twee dammen van in totaal 637 kilometer, waarmee de Noordzee volledig afsloten wordt en zo het Noordzeemeer zou worden. Dat radicale idee, dat technisch haalbaar is, maar tot 500 miljard euro zou kosten, lanceert een Nederlandse wetenschapper als mogelijke oplossing tegen de stijgende zeespiegel. Al beseft oceanograaf Sjoerd Groeskamp dat de gevolgen van zijn voorstel gigantisch zouden zijn. “Bekijk het als een waarschuwing over hoe enorm de problemen zijn die op ons afkomen.”

Het idee van Groeskamp is behoorlijk megalomaan: sluit de Noordzee af met een ongeveer 480 kilometer lange dam, die vertrekt van het meest noordelijke puntje op het Schotse vasteland en via de Orkneyeilanden afbuigt naar de Noorse westkust. In het zuiden moet de zee dan afgesloten worden met een 160 kilometer lange dam tussen zuid-west-Engeland en het Franse Bretagne. Meteen wordt de Noordzee het Noordzeemeer, zonder getijden, en zonder dat de stijgende zeespiegel Noord-West-Europa nog kan bedreigen.

Groeskamp, die bij het Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee werkt, lanceerde het voorstel in het wetenschappelijke tijdschrift van de Amerikaanse Meteorologische Vereniging. Het mega-infrastructuurproject kreeg zelfs al een naam mee: Northern European Enclosure Dam of NEED. De dijken zouden een uitvergrote versie zijn van de huidige Afsluitdijk in Nederland, de waterkering die sinds 1932 de Waddenzee van het sindsdien ontstane IJsselmeer afsluit. Die is 32,5 kilometer lang.

Technisch kan het, berekende Groeskamp. Tussen Frankrijk en Engeland is de Noordzee bijna nergens dieper dan 100 meter, en ook tussen Schotland en Noorwegen ligt de bodem op gemiddeld amper 127 meter diepte. Enkel de werken voor de kust van Noorwegen zelf zouden nog een huzarenstukje kunnen blijken, aangezien de zee daar tot 320 meter diep is. Maar ook die klif valt te overbruggen, aldus Groeskamp.

Tot 500 miljoen euro

Ook financieel zouden de werken haalbaar zijn, maakt de Nederlander zich sterk. Hij schat de kosten voor de bouw tussen de 200 en 500 miljard euro, al zegt hij er tegenover NRC Handelsblad meteen bij dat de kosten voor eventuele sluizen daar niet bijgeteld zijn. Maar dan nog: voor de in totaal veertien landen die op deze manier beschermd zouden zijn tegen de stijgende zeespiegel, zouden de dammen gespreid over twintig jaar slechts 0,1 procent van het bruto binnenlands product kosten. “Daarmee bescherm je wel miljoenen mensen die in het gebied tot twee meter boven zeeniveau wonen. In 2020 zijn dat er al 25 miljoen! Alle individuele maatregelen die landen nu moeten nemen om al het land tot twee meter boven zeeniveau te beschermen, zijn waarschijnlijk veel duurder.”

Tegelijkertijd beseft Groeskamp dat zijn plan gigantische praktische gevolgen zou hebben, bijvoorbeeld voor de visserij en de scheepvaart. Ook ecologisch zou de Noordzee volledig veranderen, met zware gevolgen voor het visbestand. Rivieren zouden uiteraard water blijven aanleveren. En hoewel dat overtollige water met pompen naar de overkant van de afsluitdijk gestuurd zou worden, zou het zoutgehalte in de loop der jaren stelselmatig afnemen tot de Noordzee een zoetwatermeer is zonder getijden. “Een ecologische ramp”, zegt Groeskamp er zelf over. 

De Afsluitdijk in Nederland is met 32,5 kilometer de tweede langste dijk ter wereld.
AP De Afsluitdijk in Nederland is met 32,5 kilometer de tweede langste dijk ter wereld.

Waarschuwing

De Nederlander heeft zijn voorstel dan ook eerder als een waarschuwing gelanceerd, in plaats van als een concreet plan. Eigenlijk hoopt hij dat de wereld wakker geschud kan worden en iets aan de klimaatverandering doet, zodat de dammen er nooit echt moeten komen. Maar, zo zegt hij: “Niets doen, zal vele malen meer kosten. Als we niet in staat zullen zijn om de klimaatverandering en de daarbij horende zeespiegelstijging onder controle te krijgen, dan wordt dít misschien het type oplossing waar je aan moet denken.”

Volgens het IPCC, het Intergovernmental Panel on Climate Change, zal de zeespiegel tegen 2100 met 30 tot 60 centimeter stijgen, zelfs wanneer de normen van het klimaatakkoord van Parijs worden gehanteerd. Aan de huidige uitstoot, wordt een stijging van 84 centimeter verwacht. Tegen 2300 zou de zeespiegel dan met meer dan 5 meter kunnen stijgen. Vooral Nederland, waar ongeveer een derde van het grondgebied onder het zeeniveau ligt, zou daardoor getroffen kunnen worden.




48 reacties

Alle reacties zijn welkom zolang ze voldoen aan de do's en don'ts die je hier kan terugvinden: gedragsregels. Elke dag ontvangen wij duizenden reacties, het kan enkele uren duren voor jouw reactie wordt geplaatst. Wordt jouw reactie afgekeurd dan werd er geoordeeld dat deze onze gedragsregels schendt.


  • emiel wouters

    En als we de zee eens toesmijten met plastiek en huiselijk afval en pesticides en radioactief afval en daarna toe betonneren. Zou dat geen oplossing zijn. Misschien met een klein muurtje er om, zodat we in de winter op het laagje ijs dat zich dan gevormd heeft, de tour van de middellandse zee kunnen schaatsen. Dan moeten wij ook geen rayonhoofden meer hebben die controleren of het ijs ons kan dragen. Door de beton vallen we dan toch niet.

  • Marcel Vanalderweireldt

    Stop de overbevolking, dat is een nog simpeler oplossing. Begin met het afschaffen van de kinderbijslag, het heffen van een belasting op kinderen als luxe-vervuiler van de toekomst en klaar is kees.

  • Marco Maerten

    Op die manier snoer je zelfs deels de warme golfstroom af in onze regio..en kunnen nederlanders,maar ook belgen alsnog hopen op zeer af en toe een elfstedentocht?

  • Jeroen van Gestel

    Liever niet, als je ziet wat het met het grevelingen meer gedaan heeft.

  • Danny De Graeve

    Is er wel beton genoeg? Laat u dan maar es goed gaan.