Deskundigen over beschuldigden kappersmoord: “Geweld om doel te bereiken is voor Shane ‘part of the job’, Brian is zeer beïnvloedbaar”

Beschuldigden Shane R. en Brian V.G.
Mine Dalemans Beschuldigden Shane R. en Brian V.G.
De deskundigen schetsten woensdag de persoonlijkheid van beschuldigden Shane R. (30) en Brian V.G. (27). Ze staan terecht voor de moord op Hilmi Gedik in november 2012 en pleegden ook in het verleden samen gewelddelicten. “Shane voelt zich een beetje als God. Zijn voeling met normen en regels is problematisch, zijn vermogen om zich in te leven in anderen is quasi onbestaand”, schetste gerechtspsychiater Dillen. Het risico op herval bij Shane is groot, bevestigde de deskundige na een expliciete vraag van een jurylid. Geweld om zijn doel te bereiken is ‘part of the job’. En bij Brian? “Er is wel normbesef aanwezig, maar hij is zeer beïnvloedbaar.”

Gerechtspsycholoog Renaat Mattheus beschreef eerst de persoonlijkheid van beschuldigde Shane R. als antisociaal en narcistisch. “Dat blijkt uit zijn arrogantie en opgeblazen zelfbeeld. Hij voelt zich een beetje als God. Er is dus een verhoogde gevoeligheid voor krenking en hij zal zich snel aangevallen voelen.” Shane R., een instellingskind die sinds zijn zesde geen enkel contact meer heeft met zijn familie, laat zich vooral leiden door eigenbelang, zo klonk het. “Het vermogen om zich in te leven in anderen is quasi onbestaand.”

Hij heeft zijn eigen principes: slachtoffers niet laten lijden, geen slachtoffers maken als er kinderen zijn. Maar de normen van de maatschappij volgt hij niet

Gerechtspsychiater Chris Dillen over Shane R.

Eigen principes

De deskundige zag ook een psychopathisch aspect in de persoonlijkheid van Shane R. “Naast het gebrek aan empathie, heeft hij een beperkt normbesef. Zijn voeling met normen en regels is problematisch. Hij stelt zich er graag boven.” Gerechtspsychiater Dillen vulde aan. “Hij volgt niet de normen van de maatschappij maar hij heeft zijn eigen normen en principes. De slachtoffers niet laten lijden, geen slachtoffers maken als er kinderen bij zijn, ‘it’s not personal, it’s business’. Hij deinst er niet voor terug om te liegen of om planmatig geweld te gebruiken om zijn doel te bereiken.” Behandelingsmogelijkheden zijn er weinig of niet, klonk het. Maar Shane R. is wel toerekeningsvatbaar.

Geweld ‘part of the job’

Een jurylid had een pertinente vraag. Of de kans groot is dat Shane R., als hij vrij zou komen, opnieuw zou overgaan tot criminele feiten? Een quasi zekerheid, besloot psychiater Dillen. Of hij dan misschien spijt kan hebben van het door hem gebruikte geweld? Dillen: “Alleen als het tegen zijn normen ingaat. Als er bijvoorbeeld een kind bij zou zijn. Maar voor zijn geplande daden niet, dat is voor hem ‘part of the job’.”

Een gevaar voor de maatschappij kan Shane R. volgens de deskundige wel vormen na zijn vrijlating. “Als hij de regels van de maatschappij naar eigen goeddunken invult, is die kans groter dan gemiddeld.”

Brian meeloper?

Ook Brian V.G. heeft volgens psycholoog Mattheus en psychiater Mesotten antisociale en narcistische trekken in zijn persoonlijkheid. “Aan de buitenkant een vlotte jongen, maar binnenin zit toch wat agressiviteit die men niet onmiddellijk opmerkt bij een eerste gesprek. Een opgeblazen zelfbeeld ook en langere tenen waar makkelijk op kan getrapt worden. Er is bij Brian normbesef aanwezig, maar hij is beïnvloedbaar. Ook om criminele feiten te plegen. Dat de stiefvader van Brian hem op 19-jarige leeftijd al meenam om een metaaldiefstal te plegen, had ook niet geholpen.” Deskundige Mesotten bevestigde: “Hij zou dingen kunnen uitvoeren als een baas zegt dat hij dat moet doen.” Aanklager Boyen: “Moeten we Brian dan eerder beschouwen als de meeloper en Shane als diegene die het voortouw nam?” Psychiater Dillen: “Dat is een gevaarlijke vraag. Puur op persoonlijkheid ja, maar in de realiteit kan het ook anders uitpakken.”

Ze zijn vaak hier en nu georiënteerd. Op dat ogenblik weegt de drang naar geld zwaarder door dan de kosten-batenanalyse

Gerechtpsychiater Dillen over de beschuldigden

Beide beschuldigden kunnen onder tijdsdruk planmatig te werk gaan, klonk het nog. Waarom ze niets leerden uit eerdere veroordelingen? Psychiater Dillen: “Ze zijn vaak hier en nu georiënteerd. Op dat ogenblik weegt de drang naar geld bijvoorbeeld zwaarder door dan de kosten-batenanalyse.”