Van paling 'draaien' tot bootje varen

KONINKLIJKE MOEDIGE BOOTVISSERS HOUDEN EXPO

Maurits De Smedt op de tentoonstelling in het Vleeshuis.
Foto David Legreve Maurits De Smedt op de tentoonstelling in het Vleeshuis.
Decennialang trokken Lierenaars 's nachts de Nete op om paling te vangen, tot het in 1974 werd verboden en de vissers de palingschuiten gingen gebruiken voor toeristische rondvaarten. De Koninklijke Moedige Bootvissers stellen dat roemrijke verleden van 1900 tot nu voor in het historische Vleeshuis.

Op paling vissen is niet zomaar je hengeltje uitslaan, achterover leunen en wachten tot ze bijten, maar vraagt veel - en lastig - werk. Vraag maar aan de Koninklijke Moedige Bootvissers die in 1932 in kroeg Sint-Jonas op de Werf boven de doopvont werd gehouden. Bootvisser en lid van de vereniging Luc Camps vertelt: "Mannen gingen begin 20ste eeuw de Nete op met palingschuiten. Die hadden zeil noch motor, maar werden voortbewogen door de stroming. De Nete kent ter hoogte van Lier een sterke getijdenwerking waardoor het water gedurende ongeveer negen uur stroomafwaarts loopt en daarna 2 tot 3 uur stroomopwaarts. Door die stromingen liet de visser zich drijven." Vanop de vissersboot werd een vierkant net neergelaten tot op de bodem van de Nete terwijl de boot verankerd was. Door de stroming kwam het net schuin te staan op de bodem. De paling die steeds met de stroom mee zwemt, kwam zo in het net terecht. Dat net werd om de vijf minuten opgehaald met behulp van een draaiwiel. Dat is meteen de reden waarom op paling vissen in Lier ook bekend staat als paling draaien.

Lijk opvissen

"De vissers vingen vroeger zoveel paling in de Nete dat het de lokale bevolking kon bevoorraden. Er werd meestal 's nachts gevist omdat de paling dan zeer actief was. Het was echter een helse onderneming om op de Nete te varen in het pikdonker met een 'carbuurlampje'. Men zag niet altijd wat er in het net lag... Er zijn vele verhalen gekend dat men een lijk opviste...", vertelt voorzitter Maurits De Smedt. In 1940 werden door de Tweede Wereldoorlog veel boten vernietigd en lag het palingvissen stil. Na de oorlog voeren er nog een twintigtal vissers op de Nete. Het palingvissen is blijven duren tot eind jaren 60, helaas met steeds minder succes door de vervuiling van de Nete. In 1974 werd het palingvissen verboden en de traditie ging verloren. Maar de bootvissers gooiden het over een andere boeg en bouwden hun boten om voor toeristische rondvaarten. "Enkele jaren later werd de eerste toeristische palingboot ingehuldigd door Clara, dochter van Felix Timmermans. De boot kreeg de naam Marieke naar de naam van haar moeder. Zes andere platbodems waarvan vijf met elektrische aandrijving dragen namen uit boeken van Felix Timmermans. De 16 vaarders en 27 leden zorgden vorig jaar voor 15.449 toeristische rondvaarten." Burgemeester Frank Boogaerts opende gisteren de tentoonstelling die je vandaag kan bezoeken van 10 tot 18 uur, en morgen van 14 tot 18 uur.