Nederlander gepassioneerd door de molens van de Westhoek en Heuvelland

De Nederlander John Verpaalen is dé expert bij uitstek over de molens die lange tijd het landschap van de Westhoek en Heuvelland domineerden. Na 24 jaar brengt hij een nieuwe versie uit van zijn ‘Molens van de frontstreek’.

'Molens van de Frontstreek' verscheen al in 1995, maar kende zo'n succes dat het boek in een mum van tijd uitverkocht was. Na 24 jaar komt er een langverwachte herdruk, met heel wat nieuw materiaal.
repro Christophe Deconinck 'Molens van de Frontstreek' verscheen al in 1995, maar kende zo'n succes dat het boek in een mum van tijd uitverkocht was. Na 24 jaar komt er een langverwachte herdruk, met heel wat nieuw materiaal.
In 1995 kwam het boek ‘Molens van de frontstreek’ uit. Vierentwintig jaar later is het boek een gegeerd goed geworden bij geschiedenisfreaks en blijft de vraag naar een herdruk groeien. Auteur John Verpaalen (67), wiens interesse voor de West-Vlaamse molens doorheen de jaren nog gegroeid is, bleef in loop van de jaren foto’s en verhalen bijeen sprokkelen, herwerkte zijn oude manuscript en brengt dit najaar een nieuwe versie uit.

De auteur stond tot voor kort in het onderwijs, in het College van Roosendaal, maar in zijn vrije tijd schreef hij het ene boek na het andere. Zo heeft al heel wat titels op zijn palmares staan, waaronder ‘De Bakkersmolen - van graan tot brood’, ‘Verdwenen Belgische Windmolens in oude prentkaarten’ en ‘Molens van het Hoppeland’.

Wij gingen polsen bij de Nederlandse auteur, naar zijn fascinatie voor de Westhoek. “Ik voel mezelf geen Nederlander, noch een halve Vlaming, maar eerder een Europeaan,” corrigeert hij. “Ik woon dichtbij de Belgisch-Nederlandse grens, dus in feite is Vlaanderen voor mij even dichtbij als Nederland. Mijn vrouw en ik trokken al vanaf onze eerste huwelijksjaren regelmatig naar West-Vlaanderen. Intussen ken ik de landkaart van Vlaanderen intussen beter dan die van Nederland. In De Westhoek kun je niet naast de sporen van ‘de Grote Oorlog’ kijken. Na de Eerste Wereldoorlog stond in de streek rond Ieper geen enkele molen meer overeind. De meeste waren al in het najaar van 1914 bij de opmars van het Duitse leger bruut onderuit gehaald. Zo’n molen is strategisch van groot belang, want ze werden als observatiepost gebruikt en dienden als mikpunt voor vijandelijke artillerie. Ik erger mij soms aan het feit, dat de geschiedenis van 1914-1918 in Nederland amper bekend is en ook weinig leeft. Als leraar geschiedenis is bij mij die belangstelling juist levensgroot. Wie zich verdiept in WO1, ontdekt al snel dat grote delen van De Westhoek gedurende die periode in een maanlandschap zijn veranderd waarbij tientallen steden en dorpen met de grond gelijk gemaakt zijn. Het is evident dat deze oorlog ook een groot verlies betekende aan cultureel erfgoed. Denk niet alleen aan de bibliotheek van Leuven, maar ook aan kerken, kastelen, hofsteden, begijnhoven en inderdaad ook molens. Voor deze laatste bouwwerken hadden de strijdende partijen extra veel belangstelling, maar dan vanuit strategisch oogpunt. Het was zaak om die molens zo snel mogelijk uit de weg te ruimen, zodat ze niet meer konden dienen als spionageobject. Ik kwam er achter, dat de meeste molens al vernield werden in de eerste oorlogsmaanden en dat alleen al in Vlaanderen naar schatting 440 molens zijn verwoest, een verbijsterend hoog aantal. Daarmee werd een geschiedenis die ruim acht eeuwen eerder in Vlaanderen zijn bakermat had, in één klap ongedaan gemaakt. Trouwens, er zijn tal van aanwijzingen dat de wind- of staakmolen is ontstaan in het Graafschap Vlaanderen in de jaren 1100 à 1200. Niet in Nederland dus en ook niet in het Midden-Oosten, zoals het bekende fabeltje van de Kruisvaarders wil laten geloven.”

In mei 1918 namen de Duitsers een foto van de restanten van de Spieremolen in Nieuwkerke, waarbij twee soldaten poseerden bij de aswielen. In het boek wordt de geschiedenis van de molen verteld van de 16de eeuw tot aan de vernieling.
archief John Verpaalen In mei 1918 namen de Duitsers een foto van de restanten van de Spieremolen in Nieuwkerke, waarbij twee soldaten poseerden bij de aswielen. In het boek wordt de geschiedenis van de molen verteld van de 16de eeuw tot aan de vernieling.

De eerste druk had een oplage van 1050 exemplaren en was redelijk snel uitverkocht. Voor de herdruk wordt getwijfeld tussen 400 en 500 stuks, gezien het boek intussen al door honderd voorintekenaars werd besteld. Geïnteresseerden kunnen tot 1 juli voorintekenen op het nieuwe boek, door te mailen naar johnverpaalen@home.nl.

De Nederlander John Verpaalen verdiept zich al decennialang in de molens die lange tijd het landschap van de Westhoek en Heuvelland domineerden.
Christophe Deconinck De Nederlander John Verpaalen verdiept zich al decennialang in de molens die lange tijd het landschap van de Westhoek en Heuvelland domineerden.



Reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.