Etienne Vermeersch overleden: geliefd van universiteit tot cafétoog

Filosoof en ethicus aan UGent, maar ook stamgast Klein Ledeberg en peter van Reus Pier in Wetteren-Ten-Ede

Etienne Vermeersch was ook drijvende kracht en peter van het Reuzenteam 2020 in Wetteren en peter van de reuzen Pier Punaise. Hier met Winnie Meeuws en Jacques Capiau van het Reuzenteam in mei 2017.
Didier Verbaere Etienne Vermeersch was ook drijvende kracht en peter van het Reuzenteam 2020 in Wetteren en peter van de reuzen Pier Punaise. Hier met Winnie Meeuws en Jacques Capiau van het Reuzenteam in mei 2017.
Meer dan 40.000 UGent-studenten volgden ooit les bij filosoof, ethicus en opiniemaker Etienne Vermeersch, die op 18 januari op 84-jarige leeftijd overleed. Hij was dé spreekbuis van de UGent als het op moraalfilosofie aankwam. Vermeersch werd geboren in Sint-Michiels (Brugge), maar woonde sinds de jaren 70 met zijn vrouw in De Bommels in Wetteren-Ten-Ede.

Etienne Vermeersch is ongetwijfeld één van de bekendste inwoners die Wetteren ooit had. Maar in café Klein Ledeberg keek niemand meer op als hij er na een werkdag aan de universiteit of in zijn bureau kwam genieten van een zware trappist. 

“Etienne  was vriend aan huis bij mijn pa Remi en mijn ma. Hij heeft me nog weten geboren worden. Als jonge gast ben ik vaak met hem op stap geweest. Urenlang hebben we gebabbeld aan de toog van de Hotsy Totsy in Gent. Hij was gewoon één van de stamgasten. Een heel gemoedelijke man die enorm van het leven kon genieten. Trappisten waren zijn favoriet en wees gerust, hij kon er goed tegen”, lacht Filip Dierickx, uitbater van Klein Ledeberg, het stamcafé van Vermeersch. 

Vroeger kwam hij bijna dagelijks over de vloer van de volkskroeg in Ten-Ede. “De laatste keer dat ik hem zag, was na een reportage met Luk Alloo. Toen zijn ze hier nog lang blijven plakken. Maar de laatste jaren kwam hij minder en zat hij vaker bij mijn ouders thuis. We wisten dat hij al een aantal weken in het ziekenhuis was opgenomen. Maar hij heeft een mooi leven gehad”, bedenkt Filip.

Etienne was een echte levensgenieter

Filip Dierickx, uitbater Klein Ledeberg

Spreekbuis UGent

Dat beaamt Sas van Rouveroij, voorzitter van de Raad van Bestuur van de UGent. “Ondanks leeftijd was Etienne Vermeersch nog zeer actief. Hij gaf uitstraling aan onze instelling.  Hij had een echte openheid van geest, zocht de dialoog op en ging altijd goed voorbereid in debat. Hij kende de bijbel, de koran, en vele andere religies. Hij was was zo’n prof die deelnam aan het maatschappelijk debat. Dat is wat ik noem ‘maatschappelijke dienstverlening’, wat naast onderwijs en onderzoek ook een taak van een universiteit is. Typerend voor Vermeersch was dat hij geen enkel papiertje kon weggooien, zijn bureau was bedolven onder dossiers, papieren, boeken. Maar binnen zijn chaos was er wel orde.”

Eigen euthanasie was geen statement

Vermeersch was een zeer goede vriend van Dirk Verhofstadt. Die zag hem vorige week nog. “Hij was ziek, maar bleef tot het einde helder van geest. Hij keek vorige week nog naar het nieuws en zag die 12.000 leerlingen in Brussel spijbelen voor het klimaat. Hij stak zijn duim omhoog. Etienne heeft voor euthanasie gekozen, maar wil daarmee geen rolmodel zijn. Dat schreef hijzelf nog, kort voor zijn dood: ‘Ik sterf dankzij mijn levenswerk. Ik wil daarmee niet als rolmodel dienen. Mijn dood is geen statement. Elke mens moet voor zichzelf uitmaken hoe hij wil sterven’. Etienne was een heel integer man. Rechtvaardigheid en solidariteit waren heel belangrijk voor hem. Hij was altijd scherp, maar toonde tegelijk mededogen. Mensen kenden hem als een ‘harde debater’, maar eigenlijk was hij heel zachtaardig. We hebben samen heel veel lezingen en voordrachten gegeven, en telkens viel het op dat na afloop mensen naar hem toekwamen met een mening of met problemen. Altijd had hij een luisterend oor. Hij was zeer geliefd bij het publiek. Hij was dan ook iemand die altijd zijn gedacht zei, maar altijd onderbouwd met argumenten.”

Pier Punaise en Bommelina

In Wetteren-Ten-Ede was Etienne Vermeersch ook één van de stichters van de Bommelfeesten in het begin van de jaren 80. Hij lag ook mee aan de basis van de heropstanding reuzen Pier Punaise en Bommelina. “Die werden gemaakt voor de feesten door het toenmalige wijkcomité waarin Etienne en zijn goeie vriend Jacques Capiau zaten”, zegt goede vriendin Winnie Meeus. Zij is ook voorzitter van het Reuzenteam 2022 in Wetteren.

Winnie en Etienne in 2012
RV Winnie en Etienne in 2012

In een interview dat we hadden met Etienne Vermeersch, in het voorjaar van 2017, vertelde hij daarover het volgende : “De landerijen rond het toenmalige kasteel van de markies werden in de jaren 70 verkaveld tot een residentiële wijk in het groen, maar toch kwamen hier voornamelijk jongen mensen wonen. Zij stichtten een buurtcomité en organiseerden regelmatig wijkfeesten, barbecues en happenings. Ik kwam hier zelf wonen in 1976 en in 1981 en 1982 werden Pier en Bommelina geboren als symbolen van het wijkcomité. Reuzen zijn een volks fenomeen dat vooral in Vlaanderen eeuwenlang populair was. Aan Lucie Galmart en mezelf werd toen gevraagd het meter- en peterschap op ons te nemen”. En zo werd Etienne peter van Pier Punaise.

Etienne Vermeersch op een benefiet in Wetteren-Ten-Ede in de zomer van 2017.
Didier Verbaere Etienne Vermeersch op een benefiet in Wetteren-Ten-Ede in de zomer van 2017.

De verkommerde reuzen werden in 2017 vanonder het stof gehaald en gerestaureerd door de Gilde Reuzenteam Wetteren 2022. “Etienne was gefascineerd door de geschiedenis van reuzen en schreef er verschillende werken over. Hij ijverde er ook voor dat ze uitgeroepen werden tot immaterieel erfgoed. In 1986 was hij ook één van de organisatoren van de Reuzenfeesten in Wetteren. Zelf leerde ik Etienne kennen in 1984. Hij was zoveel meer dan een filosoof. Het was een bijzonder hartelijke en sobere man met het hart op de juiste plaats. Hij steunde in Wetteren ook heel wat goeie doelen en benefietacties. Maar steeds buiten de spotlights”, zegt Winnie Meeus.

Etienne Vermeersch bij de reuzenoptocht in Ten Ede in 2017.
Didier Verbaere Etienne Vermeersch bij de reuzenoptocht in Ten Ede in 2017.

“Ondertussen schreef hij thuis nog aan zijn laatste boek over ethiek, leed en lijden, maar ook blijdschap in de verschillende godsdiensten. Maar ik denk niet dat hij dat nog afgewerkt heeft. De laatste keer dat ik hem zag, was in oktober vorig jaar. Toen was hij al ernstig ziek en sterk vermagerd. Urenlang hebben we intieme gesprekken gevoerd over gedeelde passies en filosofie. Ik ga hem missen”, besluit Winnie.

Rouwregister

Etienne Vermeersch werd in 2014 nog gehuldigd als verdienstelijke inwoner van Wetteren. “We wensen de nabestaanden veel sterkte bij dit verlies”, aldus het gemeentebestuur. Als eerbetoon heeft de gemeente een rouwregister geopend aan de balie van het gemeentehuis op Rode Heuvel. Je kan er je medeleven of een boodschap kwijt tijdens de openingsuren van het gemeentehuis. 

Winnie en Etienne op een benefiet van 'Sterke man' Steven in Ten Ede.
RV Winnie en Etienne op een benefiet van 'Sterke man' Steven in Ten Ede.



1 reactie

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • ELIANE lacquet

    Eerbiedwaardig man heeft mij persoonlijk via mail geantwoord op gestelde vragen,hartelijk man. De wereld zal hem missen.