"Kaarten zijn ouder dan België zelf"

DOCC VIERT 10DE VERJAARDAG MET EXPO ROND KADASTERPLANNEN UIT 1815

Leden van DOcC Borsbeek bestuderen de gerestaureerde kadasterplannen.
Foto De Freine Leden van DOcC Borsbeek bestuderen de gerestaureerde kadasterplannen.
Het Documentatiecentrum van Borsbeek (DocC) viert binnenkort zijn tiende verjaardag. Voor dat jubileum pakt de heemkundige kring uit met een heel mooi verjaardagsgeschenk: elf authentieke kadasterplannen uit de periode 1815-1830. Nadat de universiteit van Antwerpen acht maanden nodig had om de plannen te restaureren, zijn ze op 19 november te bewonderen op een expo in het gemeentehuis.

Het DocC van Borsbeek zit al jaar en dag in de bibliotheek van Borsbeek waar vrijwilligers alles verzamelen wat met de gemeente te maken heeft. "De eerste drie, vier jaar was het smeken aan de inwoners om ons toch maar iets te geven. Maar zodra we bekender werden, kwamen mensen letterlijk met kruiwagens vol foto's, ansichtkaarten en brieven over de vloer. Het is dankzij die mensen dat wij binnenkort onze tiende verjaardag kunnen vieren", vertelt voorzitter Frans Neyens. Vandaag bezit de heemkundige kring zo een 250 dikke bundels met informatie over Borsbeek en nog eens 10.000 losse stukken. "Dat gaat over krantenknipsels, doodsprentjes en aktes."

Een plan van de gemeente Borsbeek anno 1815.
Foto De Freine Een plan van de gemeente Borsbeek anno 1815.

"Mooiste geschenk"

Maar dat ze voor hun tiende verjaardag zouden kunnen uitpakken met een heel bijzondere vondst, dat had niemand durven te dromen. "Het is het mooiste geschenk dat we voor onze tiende verjaardag konden krijgen", vertelt een erg gelukkige Frans. Ongeveer een jaar geleden kwam de heemkundige kring van Borsbeek in het bezit van elf authentieke kadasterplannen van de gemeente Borsbeek. Ze dateren allemaal van de periode 1815 tot 1830, dus net voor het koninkrijk België gesticht werd. "In de tijd van Napoleon werd plots alles opgeschreven en opgetekend. Dat we dergelijke plannen in ons bezit hebben is heel uitzonderlijk", weet penningmeester Paul Janssen (78). De plannen waren door de tand des tijds in erg slechte staat. Het DocC klopte daarom aan bij de universiteit Antwerpen waar er Papierrestauratie gedoceerd wordt. Docent Femke Segers was erg blij met de vraag van het DocC om de plannen te restaureren. Zij is vakdocent Papierrestauratie en verbonden aan de universiteit. Segers leidde de restauratie van de plannen.

Walter Janssen, Leo Niewold, Frans Neyens, Liebrecht Schaltin en Paul Janssen van het DocC van Borsbeek.
Foto De Freine Walter Janssen, Leo Niewold, Frans Neyens, Liebrecht Schaltin en Paul Janssen van het DocC van Borsbeek.

Japans papier

"De plannen zijn in die zin uniek omdat ik nog nooit dergelijke hoeveelheid van dezelfde gemeente heb gezien. Het was voor mij de eerste keer dat ik er in aanraking mee kwam. Samen met studenten uit de derde bachelor restaureerde ze de plannen. "De kaarten waren erg vervuild en hadden verschillende scheuren. Eerst hebben we ze drooggereinigd en vervolgens gedoubleerd. Dat betekent dat we ze een ondersteunend element hebben gegeven. In dit geval was dat Japans papier", legt Segers uit.


Op dit moment is de heemkundige kring volop bezig met het samenstellen van de expo. "We gaan niet alle kaarten tentoonstellen maar enkel onze favorieten", zegt een trotse Neyens.