Geen lockdown voor drugsmaffia: kwart meer cocaïne in beslag genomen in de haven

Dit jaar is er in de Antwerpse haven al bijna 29 ton cocaïne in beslag genomen.
Kristof Pieters Dit jaar is er in de Antwerpse haven al bijna 29 ton cocaïne in beslag genomen.
De wereldeconomie mag dan wel zware klappen hebben gekregen door de coronacrisis, de drugshandel blijft floreren. Het aantal inbeslagnames van cocaïne in de Antwerpse haven bedroeg het eerste september al bijna 29 ton, een kwart meer dan vorig jaar. 2020 lijkt dus een nieuw recordjaar te worden voor de douane. Die zet voortaan ook een eigen vrachtwagen in om verdachte containers op te pikken op de kaai.
Je cookie instellingen zorgen ervoor dat deze inhoud niet getoond wordt.
Pas je cookie instellingen hier aan.

De haven van Antwerpen is al enkele jaren een draaischijf voor de internationale cocaïnehandel. Het aantal inbeslagnames steeg de voorbije vijf jaar met maar liefst 660%. In 2019 werd 61,8 ton coke in beslag genomen. Dat record kan ondanks de coronacrisis in 2020 sneuvelen want in het eerste semester is al 28,8 ton cocaïne aangetroffen. “De drugssmokkelaars zijn dus niet in lockdown gegaan”, stelt Kristian Vanderwaeren, topman bij Douane en Accijnzen, vast. “Het moet natuurlijk ook gezegd dat de haven van Antwerpen tijdens de crisis goed heeft standgehouden. De trafiek daalde wel maar niet spectaculair. In de landen van herkomst hebben ze zich echter verbazend snel kunnen aanpassen.”

Kristian Vanderwaeren zag de drugssmokkel niet afnemen tijdens de coronacrisis maar eerder stijgen.
Kristof Pieters Kristian Vanderwaeren zag de drugssmokkel niet afnemen tijdens de coronacrisis maar eerder stijgen.

Containerswitch

De meest gebruikte methode om drugs te smokkelen is nog steeds de ‘rip-off’. De drugs worden hierbij tussen de legale vracht in een container geplaatst. Bij aankomst worden de zakken zo snel mogelijk uit de containers gehaald. Op de goed bewaakte containerterminals is dat echter niet zo eenvoudig meer. Een nieuwe trend is de ‘container switch’ waarbij men het nummer van een container verandert, en dan een andere identieke container aanbiedt om te scannen bij de douane. “We hebben in het recente verleden al een paar keer meegemaakt dat we geen drugs vonden in een verdachte container terwijl we eigenlijk quasi zeker waren van ons stuk”, zegt Kristian Vanderwaeren.

“Het transport van de kade naar onze scaninfrastructuur was tot nog toe de zwakke schakel. Daarom dat we nu geïnvesteerd hebben in een ‘sideloader’. Deze vrachtwagen is uitgerust met een hefsysteem om containers op te pikken. We gebruiken die enkel als we zeker zijn dat er drugs verstopt zit. We zijn dus niet meer afhankelijk van transportbedrijven om een container over te brengen. We kunnen eventueel ook de drugs zelf wegnemen en de container discreet terugplaatsen als de politie de bende wil volgen.”

Met deze sideloader kan de douane voortaan zelf een container gaan oppikken en moet er geen beroep meer gedaan worden op transportfirma's.
Kristof Pieters Met deze sideloader kan de douane voortaan zelf een container gaan oppikken en moet er geen beroep meer gedaan worden op transportfirma's.

Ook strijd in herkomstlanden

Ecuador, Brazilië, Costa Rica, Paraguay en de VS staan in de top vijf van landen van herkomst van de cocaïne. Het Office on Drugs and Crime van de Verenigde Naties werkt samen met lokale autoriteiten om ook daar de ‘war on drugs’ te voeren. Dit jaar werden al 7,5 ton cocaïne in beslag genomen met bestemming Antwerpen. Opvallend is ook de inbeslagname van 700 kg heroïne en 80 kg opium die uit Afghanistan en Pakistan onderweg was naar Antwerpen.

“En er wordt ook in omgekeerde richting gesmokkeld”, zegt Bob Van den Berghe, coördinator van het Container Control Program (CCP) van de VN. “Zo werd recent 8 kg aan amfetamines gevonden in een lading van België naar Colombia, vermoedelijk was dit een aanbetaling voor een bestelling van drugs.” Ook hij stelt vast dat de smokkelaars steeds inventiever worden. “Zo troffen we in Bolivië onlangs een lading hout aan die met cocaïne geïmpregneerd was.”

Bob Van den Berghe volgt voor de VN de drugssmokkel in de landen van herkomst op.
Kristof Pieters Bob Van den Berghe volgt voor de VN de drugssmokkel in de landen van herkomst op.

Nieuwe technologiën

Niet alleen de drugsbendes maar ook de douane innoveert voortdurend. “We willen dit najaar een project uitrollen waarbij we doorgedreven risicoanalyses combineren met nieuwe technologieën zoals ‘e-nose’ en artificiële intelligentie. Door de coronacrisis heeft dit project wat vertraging opgelopen maar dit jaar willen we zeker van start gaan”, zegt Kristian Vanderwaeren nog.

De douane heeft specialisten in huis die met een stok in een lading prikken en vervolgens ruiken naar sporen van cocaïne. Om de capaciteit op te drijven zullen in de toekomst ook e-noses (elektronische neuzen) worden ingezet.
Kristof Pieters De douane heeft specialisten in huis die met een stok in een lading prikken en vervolgens ruiken naar sporen van cocaïne. Om de capaciteit op te drijven zullen in de toekomst ook e-noses (elektronische neuzen) worden ingezet.
Kristof Pieters