Dit zijn de etiquetteregels voor Whatsapp

anp
Goede manieren gaan nooit uit de mode. Onze journalist Lene Kemps vraagt zich af wat wel en wat niet kan in een snel veranderende wereld.

Oh, die foto's

J.L. uit Kontich:

Met de familie hebben we sinds kort een whatsapp-groep. Het is begonnen als een manier om af te spreken, maar intussen sturen we elkaar ook berichten en foto's, vooral dan van de kinderen. Toch schrok ik toen ik vorige week foto's van ons nichtje van 9 zag passeren, naakt aan de rand van het zwembad. Is dat niet te privé? Ik wil er graag iets over zeggen tegen mijn broer, maar wil hier geen ruzie over krijgen.

Antwoord:

Normaal gezien blijft een whatsapp-conversatie en de bijhorende foto's beperkt tot de mensen die deel uitmaken van de groep, in dit geval uw familie. Zij zijn dus de enigen die de foto van uw nichtje kunnen bekijken. Ik zie er principieel niet zoveel kwaad in om een foto van een kind aan de rand van het zwembad door te sturen, zelfs niet als het naakt is, zoals kinderen wel wel vaker rondlopen op vakantie.

"Maar uiteraard ben je maar beter voorzichtig met wat je doorstuurt", zegt social media-expert Sofie Verhalle. "Stelregel is: als je niet wil dat iets wijdverspreid wordt, zet het dan niet online. Een screenshot is snel genomen. Soms worden foto's gedown-load in de fotobibliotheek van de smartphone, én het internet heeft een geheugen. Kortom: je kan niet voorzichtig genoeg zijn. Dat is wel een bezorgdheid die u met uw broer kan delen."

Wie wel en niet?

B.K. uit Dilbeek:

Op het werk wil ik een whatsappgroepje oprichten rond het organiseren van het jaarlijkse afdelingsfeestje. Zet ik daar ook het afdelingshoofd bij, de boekhouding en de technische dienst zodat ze weten waarmee we bezig zijn? Ik weet niet goed wie ik er allemaal bij moet betrekken.

Antwoord:

U betrekt alleen de directe leden van het feestcomité bij de groep. Als uw baas, de boekhouding of wie dan ook op de hoogte moeten zijn van iets, dan kan iemand hen dat wel mailen of vertellen. Anderen moeten niet lastiggevallen worden met elke keuze die binnen de groep wordt gemaakt of elke vraag die wordt gesteld. In een nuttige whatsappgroep zitten alleen mensen die rechtstreeks bij de problematiek betrokken zijn en beperkt de conversatie zich tot bruikbare en nodige informatie.

Hoe stap ik eruit?

K.V.D.B. uit Diest:

Een van schoolpoortmoeders is een whatsapp-groep begonnen toen de kinderen een dansje wilden instuderen voor de juf. Het was een handige manier om te regelen waar er werd geoefend en wie met wie kon meerijden. Dat dansje is intussen met veel bijval opgevoerd, dus die groep heeft wat mij betreft geen nut meer. Toch blijft die maar voortkabbelen. Ik stoor me aan de prietpraat ('Twee bloemkolen voor een euro vandaag aan de kraam van Frans') en het feit dat een viertal mensen de groep domineren en gebruiken om onder elkaar dingen te vertellen waar de rest niets mee te maken heeft ('Ik geraak niet aan de kookles, brengt iemand het recept mee?). Anderzijds wil ik er niet meteen uitstappen, want dat komt zo onsympathiek over, en af en toe komt er wel eens een bruikbare mededeling voorbij. Is er een tussenoplossing?

Antwoord:

Normaal gezien stopt een groep wanneer het doel van de oprichting behaald is. Eenmaal het dansje uitgevoerd, had de groep geen reden van bestaan meer en mocht ze dus opgedoekt worden. Maar een groep die om de juiste redenen is gestart, ontaardt wel vaker in geleuter. Het is moeilijk om iedereen bij de les te houden en alleen maar nuttige berichten te sturen. Een privéconversatie voeren in een grote groep, zoals uw vriendinnen doen over de kookles, is echter not done. Daar dienen tekstberichten voor.

Net ná de opvoering was voor u het geschikte moment geweest om de groep te verlaten: "Wat een succes dat optreden! Nog eens bedankt aan iedereen voor de fijne samenwerking en tot ziens aan de schoolpoort." Maar u bent blijven hangen en dan wordt het moeilijk. Want de mededeling 'K.V.d.B. heeft de groep verlaten', kan hard aankomen. Dat is alsof je midden in een conversatie opstapt en de deur dichtslaat. U moet dus een

geschikt laatste bericht formuleren - "Ik merk dat ik te weinig tijd heb om me nog goed met de groep te kunnen bezighouden, maar als jullie mij nodig hebben, weten jullie mij te vinden" - óf in de groep blijven en proberen u er minder aan te storen.

Sofie Verhalle: "Pas alleszins je privacy-instellingen aan en zet de smartphone op 'mute', zodat je niet meer alle bieps te horen krijgt. Je ziet dan de berichten maar krijgt er geen notificatie van. Scroll nog maar één keer per dag of per week door de berichten en sla wat u 'de prietpraat' noemt over. Dan zal de ergernis ook afnemen."

thinkstock

En nog een emoticon!

M.P. uit Heverlee:

Ik ben 52 en vind het infantiel om emoticons te gebruiken. Toch staan de berichten op onze whatsapp-groep er vol mee, zelfs collega's ouder dan ik gebruiken ze. Wat zijn de regels?

Antwoord:

Tja, ik denk dat u moet aanvaarden dat er emoticons of emoji's gebruikt worden, dat hoort er nu eenmaal een beetje bij. Ik ben al blij als er correct geschreven wordt en niet in fonetisch dialect wordt gecommuniceerd, genre 'Kem menne paraplu vergete'.

Een emoticon kan voor humor of nuance zorgen en vervangt de grappige gezichtsuitdrukking of intonatie in een gesprek. Maar gebruik ze gepast en met mate. De smiley, het vredesteken, de duim... daar kan ik me nog iets bij voorstellen. De lachende drol heb ik nog altijd niet begrepen en wil ik ook niet zien.

Sofie is toleranter. "Elke groep mensen, elke generatie heeft zijn eigen manier van communiceren, zijn eigen stijl en gewoontes. Weke regels zijn er? Géén, we maken ze nú, bij het ontdekken en verkennen van deze nieuwe communicatievorm. Als je een emoticon niet leuk vindt, gebruik hem dan niet. Maar je kan het anderen niet verbieden."

Zo hou je het gezellig in de groep

1. Maak er geen giga-groep van. Een groepje van je afdeling op het werk lijkt prima, maar wil je echt 35 keer 'van harte beterschap' als je een dag ziek bent?

2. Nodig alleen mensen uit die iedereen kent. Elk lid van de groep heeft toegang tot alle telefoonnummers. Toch even vragen of dat voor iedereen oké is als je iemand nieuw uitnodigt.

3. Praat met de volledige groep en niet met maar enkele personen ervan. Als er afgeleide gesprekken ontstaan waaraan niet iedereen kan deelnemen, start dan een aparte groep of één-op-éénconversatie.

4. Blijf relevant. Wees je bewust van doel en context van de groep. Is het een groep die over schoolzaken gaat, stuur dan niet elke dag een motivationele spreuk door.

5. Wees voorzichtig met wat je doorstuurt. Social media zijn het nieuwe platform voor kettingbrieven geworden en niet iedereen is daar dol op, zelfs niet op goed bedoelde verwittigingen over hackers en oproepen om uit te kijken naar verdwenen kinderen. Om van slechte cartoons en racistische grappen nog maar te zwijgen.

6. Whatsapp is misschien minder privé dan je zou denken. Als je niet wil dat iets geweten is, zet het dan niet online.

7. Als er problemen zijn in een groep, spreek elkaar aan in 'real life'. Niet alles moet virtueel worden uitgevochten.

8. Zolang je in de groep zit: laat iets van je horen, al is het maar een 'thumbs up'. Als je vaststelt dat je nog zelden deelneemt aan de conversatie, moet je er misschien maar uitstappen.

9. Uit de groep? Als je uit de groep wil stappen, probeer toch een mooi 'afscheidsberichtje' te formuleren.

Hebt u een etiquettevraag? Mail naar lene@hln.be

thinkstock