Exclusief voor abonnees

"Slechts 45% van niet-Europese migranten is aan het werk in België": is discriminatie de enige reden?

Shutterstock
Hoe krijg je ook niet-Europeanen in België aan de slag? Stijn Baert, werkexpert binnen ons geldpanel, stelt vast dat ondanks de goede economische conjunctuur van de voorbije jaren heel wat migranten uit deze groep geen baan hebben. Wat ziet hij als belangrijkste oorzaken voor dit probleem en hoe kunnen we het aanpakken?

In 2019 was 75 procent van de Belgen tussen 25 en 64 jaar oud aan de slag in ons land. Dat blijkt uit cijfers van Eurostat. Migranten uit andere EU-landen (bijvoorbeeld Frankrijk of Nederland) doen het niet veel slechter: 72 procent van hen heeft een job hier. Maar dan zijn er nog de migranten met een nationaliteit van buiten de EU (bijvoorbeeld de Turkse of Marokkaanse). Slechts 45 procent van die groep is hier aan het werk.

Dat laatste cijfer is natuurlijk dramatisch. Meer dan de helft van de niet-EU-migranten op actieve leeftijd werkt niet. Bovendien doen andere landen het veel beter. In Nederland en Duitsland bedraagt de werkzaamheidsgraad onder niet-EU-migranten 60 procent, in het Verenigd Koninkrijk zelfs 71 procent.

Maar het kan nog erger. Zo zijn er grote verschillen tussen Vlaanderen en Wallonië. In Vlaanderen is 51 procent van de niet-EU-migranten tussen de 20 en 64 jaar aan het werk, net meer dan de helft dus. In Wallonië gaat het om 32 procent. Minder dan 1 op de 3 van de niet-EU-migranten beneden de taalgrens is aan de slag.

(Lees verder onder de grafiek)

Je cookie instellingen zorgen ervoor dat deze inhoud niet getoond wordt.
Pas je cookie instellingen hier aan.

Vanzelfsprekend is een ongelijke behandeling op de arbeidsmarkt een deel van de verklaring. Wanneer je, enkel en alleen doordat je naam een beetje vreemd klinkt, veel minder wordt uitgenodigd voor een jobgesprek, maak je ook veel minder kans op een baan. Wie tegen een meer doortastend antidiscriminatiebeleid is, neemt dus genoegen met de vermelde cijfers.

Geen diploma, geen werk zoeken

Maar er zijn duidelijk ook andere verklaringen voor de lage tewerkstelling onder migranten van buiten de EU.

Ik schreef het hier al eerder. De mantra “jobs, jobs, jobs” zal de komende jaren plaats moeten ruimen voor “opleiding, opleiding, opleiding”. Vele vacatures vragen kennis en vaardigheden die de meeste werkzoekenden niet bezitten. Bovendien zal de technologische revolutie het belang van een diploma enkel doen toenemen.

Daar knelt duidelijk voor een stuk het schoentje bij niet-EU-migranten. Van de Belgische 25- tot 64-jarigen heeft 20 procent geen secundair onderwijsdiploma, van hun tegenhangers van buiten de EU is dat 44 procent.

Discriminatie is slechts een verklaring voor de lagere tewerkstelling van niet-Europese migranten wanneer zij effectief zelf op zoek gaan naar een baan. Dit blijkt voorlopig veel minder het geval dan bij burgers met de Belgische nationaliteit.

Het meest frappant zijn de cijfers voor niet-Europese vrouwen. In België is van de vrouwen met een niet-Europese nationaliteit tussen 25 en 64 jaar slechts 39 procent beschikbaar voor de arbeidsmarkt. Van hen werkt 61 procent niet én zoekt ook niet naar werk. België doet het daarmee het slechtste van alle Europese landen.

Een migratiebeleid dat vooral mikt op migranten die knelpunten in onze arbeidsmarkt kunnen helpen invullen, zou niet alleen beter zijn voor onze staatskas maar ook de migranten in kwestie een hogere kans op welvaart bieden

Stijn Baert

Oogsten wat je zaait

Dat brengt ons bij het beleid. Willen we een hogere tewerkstelling onder migranten, dan zal dat anders moeten. Een steviger antidiscriminatiebeleid, jazeker, maar ook andere maatregelen.

Een beleid dat werken in ons land veel aantrekkelijker maakt moet voorop staan. Een sociale zekerheid die meer “iets voor iets” uitademt, zodat de situatie waarin een werkende soms amper meer inkomen heeft dan een werkloze niet langer kan bestaan. Op die manier zullen we niet alleen de migranten die al in ons land verblijven richting de arbeidsmarkt verleiden, we zullen ook een hoger percentage migranten aantrekken dat er echt voor wil gaan op de arbeidsmarkt.

En verder: een migratiebeleid dat een beter evenwicht vindt tussen het humanitaire en het economische, dat vooral mikt op migranten die knelpunten in onze arbeidsmarkt kunnen helpen invullen. Het zou niet alleen beter zijn voor onze staatskas, maar ook de migranten in kwestie een hogere kans op welvaart bieden. De tewerkstellingsgraad van migranten in landen met een economische migratiepolitiek, zoals het Verenigd Koninkrijk, spreken voor zich.

Woensdag in ons Geld-dossier: welke verzekering dekt welke schade in huis? Geldexpert Paul D’Hoore zoekt het uit.

Lees ook:

INTERVIEW. Zware tijden in het verschiet voor bouwsector: “Schrap dat verouderde collectief bouwverlof” (+)

“Ik hoop dat deze crisis een wake-upcall is voor wie nog niet spaarde”: experts beantwoorden 10 vragen over uw financiële toekomst (+)

1 op de 6 trekt zijn groot verlof in