Eurotop, eurogroep, Europese Raad, Raad van de EU: kan u nog volgen?

AFP
Als voorbereiding op de ingelaste eurotop over de Griekse crisis maandagavond in Brussel, wordt maandagmiddag in Brussel nog een extra eurogroep-vergadering gehouden. Zo staat het vanmiddag in ons liveblog. Voor wie niet meer kan volgen met alle toppen, groepen en raden: een overzicht.

Om te beginnen: de Europese Unie telt 28 lidstaten, die echter niet allemaal de euro als betaalmiddel hebben. Denk maar aan het Verenigd Koninkrijk dat in pond betaalt, of Denemarken dat nog altijd de Deense kroon als officiële munt heeft. In veel economische en monetaire zaken praten de Britten en de Denen, maar bijvoorbeeld ook de Zweden of de Polen daarom niet mee.

De 19 lidstaten die wel de euro als enige betaalmiddel hebben, vormen samen de eurozone: de twaalf oorspronkelijke landen die de euro in 2002 al invoerden en de zeven landen die er sindsdien zijn bijgekomen (in volgorde Slovenië, Cyprus, Malta, Slowakije, Estland, Letland en Litouwen).

De 28 lidstaten van de Europese Unie.
rv De 28 lidstaten van de Europese Unie.
De 19 landen van de eurozone.
rv De 19 landen van de eurozone.

Eurogroep

Die 19 landen overleggen op een informele manier met elkaar in de zogenaamde eurogroep, die echter geen formele beslissingen kan nemen. Bedoeling is eerder om het beleid te coördineren via een dialoog. De eurogroep bestaat uit een voorzitter, de Nederlander Jeroen Dijsselbloem, de ministers van Financiën van de 19 leden, de voorzitter van de Europese Centrale Bank, Mario Draghi, de Europese Commissaris voor Economische en Financiële zaken Pierre Moscovici en de voorzitter van de eurowerkgroep, die de bijeenkomsten praktisch voorbereidt.

Jeroen Dijsselbloem, voorzitter van de eurogroep, de organisatie van landen die de euro als munt gebruiken.
AFP Jeroen Dijsselbloem, voorzitter van de eurogroep, de organisatie van landen die de euro als munt gebruiken.

Raad van de Europese Unie

Hebben de ministers van Financiën van de EU-lidstaten zonder de euro dan niets te zeggen? Jawel, en zij mogen dat samen met de 19 anderen doen in de Raad van de Europese Unie, ook wel de Raad van Ministers of kortweg de Raad genoemd. Daarin zetelen telkens 28 vakministers van de Europese Unie, een per lidstaat en afhankelijk van het onderwerp. De bekendste Raad is die over financiën en economie, Ecofin, maar er zijn er ook over justitie, landbouw, enzovoort. De Raad bespreekt beleid en politiek op inhoudelijk vlak en heeft ook beslissingsbevoegdheid. Het voorzitterschap ervan wisselt elk half jaar, momenteel is dat nog 11 dagen lang voor Letland, op 1 juli neemt Luxemburg het over.

Europese Raad of Eurotop

Naast de vakministers komen natuurlijk ook de premiers en presidenten van de 28 lidstaten bij elkaar. Denk aan premier Michel, bondskanselier Angela Merkel of Frans president François Hollande. Zij bepalen in de Europese Raad de algemene politieke en beleidsprioriteiten en vormen eigenlijk het hoogst mogelijke niveau van de Europese Unie. Ze komen twee keer per half jaar voor een aantal dagen bij elkaar, meestal in Brussel. Toch heeft de Europese Raad geen wetgevende macht.

Naast de 28 maakt ook de voorzitter van de Europese Commissie, Jean-Claude Juncker, deel uit van de Europese Raad, net zoals de voorzitter, Donald Tusk. Die laatste, de functie die voorheen door Herman Van Rompuy werd uitgeoefend, wordt ook wel de president van de Europese Unie genoemd. Ook de Hoge vertegenwoordiger van de Unie voor Buitenlandse Zaken en Veiligheidsbeleid, Federica Mogherini, neemt deel.

Alle 28 lidstaten maken deel uit van de Europese Raad. De groep die maandag bij elkaar komt, is dus eigenlijk maar een halve eurotop. Het zijn de staatshoofden en regeringsleiders van de eurozone, zeg maar de cheffen van de ministers van Financiën die gisteren vergaderden. Iemand als David Cameron zal er daardoor maandag niet bij zijn.

Donald Tusk is voorzitter van de Europese Raad.
PHOTO_NEWS Donald Tusk is voorzitter van de Europese Raad.
Federica Mogherini, Hoge Vertegenwoordiger voor Buitenlandse Zaken en het Veiligheidsbeleid van de Europese Unie.
AFP Federica Mogherini, Hoge Vertegenwoordiger voor Buitenlandse Zaken en het Veiligheidsbeleid van de Europese Unie.

Parlement en Commissie

Tot slot zijn er ook nog het Europees Parlement, met 751 leden die u en ik kunnen kiezen, en de Europese Commissie, die wetsvoorstellen doet en ter goedkeuring voorlegt aan de Raad en aan het Parlement, en zorgt voor de uitvoering van de wetten en de begroting. De Commissie bestaat uit 28 leden, een per lidstaat, waarvan er een de voorzitter is. Sinds de verkiezingen van vorig jaar is dat Jean-Claude Juncker.

Jean-Claude Juncker, voorzitter van de Europese Commissie.
AFP Jean-Claude Juncker, voorzitter van de Europese Commissie.