"Europees Hof zet wet-Major op de helling"

Antwerpse havenarbeiders.
PHOTO_NEWS Antwerpse havenarbeiders.
Een wet in Spanje die laad- en losbedrijven in havens verplicht financieel deel te nemen aan een nv die verantwoordelijk is voor het in dienst nemen van havenarbeiders en die de bedrijven verbiedt eigen personeel aan te trekken, is in strijd met het Europees recht. Dat zegt het Europees Hof van Justitie in een nieuw arrest. Volgens professor en advocaat Eric Van Hooydonk, die gespecialiseerd is in maritieme wetgeving, zet de uitspraak de Belgische wet-Major "sterk op de helling". Minister van Werk Kris Peeters spreekt zich voorlopig nog niet uit over de kwestie, maar zegt wel die "volgende week op hoog niveau wordt besproken met de Europese Commissie en de Europese diensten". De havenvakbonden ACV Transcom en ABVV-BTB zijn voorlopig karig met commentaar

Het Europese Hof volgde de argumentatie van de Europese Commissie. Die stelde dat de Spaanse 'wet betreffende de havens van de staat en de koopvaardij' strijdig is met het principe van de vrijheid van vestiging, zoals vastgelegd in het Europees verdrag. De wet verplicht de laad- en losbedrijven om te participeren aan een naamloze vennootschap die havenarbeiders in dienst stelt en verbiedt hen om vrij op zoek te gaan naar personeel. Pas wanneer het aangeboden personeel niet geschikt is of wanneer het aanbod onvoldoende is, mogen de bedrijven andere werknemers aantrekken.

Het Hof vindt dat door de wet vooral bedrijven uit andere Europese lidstaten "ontmoedigd" worden zich in Spaanse havens te vestigen.

Volgens advocaat Eric Van Hooydonk vertoont het Belgische havenarbeidsregime, dat gebaseerd is op de wet-Major, veel gelijkenissen met de nu gewraakte Spaanse wet. De Belgische wet dateert van 1972 en bepaalt dat havenarbeid uitsluitend mag worden uitgevoerd door erkende havenarbeiders en in welk gebied die arbeid havenarbeid is. De Europese Commissie heeft een onderzoek naar de wet-Major ingesteld en liet in maart al weten dat ze wat haar betreft de vrijheid van vestiging inperkt. Sindsdien voert de Belgische administratie technische gesprekken met de Commissie.

Vorige maand zat Peeters samen met de verontruste havenbonden over het dossier. Midden volgende week pleegt Peeters overleg met de Europese Commissie.

Het is pas wanneer de Commissie oordeelt dat de wet-Major tegen de Europese regels ingaat en de zaak in beroep in Luxemburg terechtkomt, dat het Hof van Justitie zich over de Belgische zaak zal kunnen uitspreken.

Volgende week op de Europese Commissie

Federaal vicepremier en minister van Werk Kris Peeters zal het arrest van het Europees Hof omtrent de havenarbeidswetgeving in Spanje "grondig onderzoeken". Dat arrest zou gevolgen kunnen hebben op de Belgische wet-Major. Minister Peeters spreekt zich daar voorlopg nog niet over uit, maar zegt wel dat de kwestie "volgende week op hoog niveau wordt besproken met de Europese Commissie en de Europese diensten". "Een modernisering van onze havenarbeid kan op een aantal punten, maar dit moet gebeuren met respect voor en in overleg met de sociale partners", aldus Peeters.

Een wet in Spanje die laad- en losbedrijven in havens verplicht financieel deel te nemen aan een nv die verantwoordelijk is voor het in dienst nemen van havenarbeiders en die de bedrijven verbiedt eigen personeel aan te trekken, is in strijd met het Europees recht. Dat zegt het Europees Hof van Justitie in een nieuw arrest. Volgens professor en advocaat Eric Van Hooydonk, die gespecialiseerd is in maritieme wetgeving, zet de uitspraak de Belgische wet-Major "sterk op de helling".

CD&V-minister Kris Peeters wil het arrest eerst "grondig bestuderen". "Een juridische analyse is nodig, en ik wil mij er voor hoeden voorbarige conclusies te trekken met betrekking tot de situatie in de Antwerpse haven", klinkt het.

Op 23 maart ontving de federale regering een ingebrekestelling van de Europese Commissie met betrekking tot de organisatie van de havenarbeid. "De afgelopen maanden waren er verschillende contacten tussen de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg met de Europese Commissie, om het Belgisch model van havenarbeid te beargumenteren", legt Peeters uit. En volgende week is er dus volgens Peeters topoverleg over het dossier.

Een juridische analyse is nodig, en ik wil mij er voor hoeden voorbarige conclusies te trekken met betrekking tot de situatie in de Antwerpse haven

Kris Peeters

Havenvakbonden

De havenvakbonden ACV Transcom en ABVV-BTB zijn voorlopig karig met commentaar op het arrest over havenarbeid in Spanje. Ze willen vooral eerst het overleg op nationaal niveau bekijken.

Volgens ACV Transcom-verantwoordelijke Michel Claes komt het arrest niet onverwacht, maar ziet hij verschillen tussen ons land en Spanje. "Daar worden havenarbeiders tewerkgesteld via een privébedrijf. In ons land ga je voor je aanwervingen via de VDAB."

Claes wil verder geen commentaar kwijt. "We hebben ons eigen overlegcircuit en onze eigen aanpak met de minister van Werk. Daar gaan we mee verder".

Ook BTB-secretaris Marc Loridan wil eerst verder praten. "Dit is de zaak-Spanje. Er kan misschien, juridisch toekomstgericht een parallel getrokken worden met het Belgisch systeem, maar dat moeten we allemaal nog bekijken."

Hij verwijst naar de afspraak volgende week van minister van Werk Kris Peeters (CD&V) met de Europese Commissie. "Voor de rest moeten we ons niet te veel laten opjagen door professor Eric Van Hooydonk en de uitspraak van het Europees Hof. We zijn nu bezig met FOD WASO en werkgevers om een aantal mogelijke oplossingen te vinden, maar een pasklare oplossing is er niet."

Loridan zegt donderdag nog samengezeten te hebben met onder meer de Europese vakbonden in Brussel. "In feite begrijpen we niet dat de Europese Commmissie enerzijds de sociale dialoog opstart en financiert, en anderzijds individuele lidstaten aanvalt. Als men de sociale dialoog deftig en rustig wil doen verlopen, denk ik dat men het best even gas terugneemt, anders krijgt de Commissie de Europese havens opnieuw tegen zich."

In feite begrijpen we niet dat de Europese Commmissie enerzijds de sociale dialoog opstart en financiert, en anderzijds individuele lidstaten aanvalt

Marc Loridan