Exclusief voor abonnees

Stop met producten vergelijken: waarom de eerste de beste keuze gelukkig maakt

Verschillende soorten smartphones vergelijken? Stop ermee.
ANP Verschillende soorten smartphones vergelijken? Stop ermee.
Wie de beste smartphone, meest comfortabele fiets of lekkerste confituur wil, moet wel het hele gamma vergelijken, toch? Niet doen, stelt een Nederlandse consumentenpsycholoog, want zo overschatten we het belang van de verschillen en laten we ons misleiden. De eerste de beste keuze maakt gelukkig.

Soms gebeurt het heel bewust, zoals een retailer die drie van zijn elektrische fietsen rangschikt volgens prijs, grootte en de hoeveelheid versnellingen. Soms doen we het zelf onbewust, bijvoorbeeld wanneer we aan het ijskraam drie smaken ijs aanwijzen omdat die per bol minder kosten, terwijl we er eigenlijk maar twee wilden. Feit is: wanneer we een aankoop willen doen, vergelijken we. "Dat ontstaat uit de angst om niet over alle informatie te beschikken", stelt Patrick Wessels, Nederlands consumentenpsycholoog. "Wanneer we denken dat er méér aanbod is, denken we ook dat het aanbod beter is, en we er de tijd voor kunnen nemen producten tegen elkaar af te zetten." Die menselijke neiging om producten te vergelijken bestond altijd al. Het is pas de laatste jaren dat het internet en vergelijkingssites de drang voeden. Maar, zo vertelt Wessels in zijn nieuwe boek 'Geld maakt wel gelukkig (als je weet hoe je het moet uitgeven)': het vergelijken zit in de weg om een goede keuze te maken. Niet dat hij persé wil besparen op zijn nieuwe televisie. Hij wil gewoon gelukkiger worden door zijn aankoop.

Verschillen overschat

Eerst even dit: in zijn boek heeft Wessels het over vergelijkingen van producten, geen prijzen. Jaarlijks op zoek gaan naar de goedkoopste energieleverancier, kan wat opleveren: gas is gas en stroom is stroom. Of wie één specifieke smartphone wil, kan best enkele winkels afgaan voor de goedkoopste deal. "Maar wie door sites snuistert op zoek naar de beste televisie, gaat vergelijken op basis van de verschillen", zegt hij.  "Coolblue bijvoorbeeld zet die zelfs in de verf door allerhande kleurtjes. Dat lijkt prettig, maar ons brein overschat onbewust die verschillen, waardoor we onze keuze ervan laten afhangen. En zo kom je misschien thuis met een een joekel van een televisie, die misschien zelfs niet heeft waar je oorspronkelijk naar op zoek was." Spullen verschillen daarin van ervaringen, die moeilijker te vergelijken zijn: zo hebben we minder spijt van een  reis naar Aruba die goedkoper is dan onze pas geboekte vlucht naar Curaçao, dan wanneer we dezelfde smartphone ergens anders goedkoper tegenkomen.

Consumentenpsycholoog Patrick Wessels: "Koop meteen wat je zoekt"
Patrcik Wessels Consumentenpsycholoog Patrick Wessels: "Koop meteen wat je zoekt"

Boodschappenlijstje

Om spijt uit te sluiten, is het beter geen weet te hebben van alternatieven. Speur dus niet de volledige markt af, maar verdiep je in één product. Wessels: "Denk bij een aankoop na wat je precies zoekt en maak een boodschappenlijstje van die elementen: de grootte van de televisie, de functies, het budget. Kom je die televisie meteen tegen op je zoektocht? Koop 'm. Of bestel op restaurant het eerste gerecht dat je tegenkomt en lekker vindt."




7 reacties

Alle reacties zijn welkom zolang ze voldoen aan de do's en don'ts die je hier kan terugvinden: gedragsregels. Elke dag ontvangen wij duizenden reacties, het kan enkele uren duren voor jouw reactie wordt geplaatst. Wordt jouw reactie afgekeurd dan werd er geoordeeld dat deze onze gedragsregels schendt.


  • Jens Vranckx

    Die snapt de clue niet van het hele vergelijken. Mensen moeten juist meer stilstaan en de dingen anders bekijken.

  • Michel Jacobs

    Alleen gaat het er helemaal niet om dat een product me gelukkig maakt, maar dat het zo goed mogelijk werkt.De twee zijn niet noodzakelijk gerelateerd, smarts laten me , hun nut buiten beschouwing gelaten,volkomen koud.

  • Michel Jacobs

    Alleen gaat het er helemaal niet om dat een product me gelukkig maakt, maar dat het zo goed mogelijk werkt.De twee zijn niet noodzakelijk gerelateerd, smarts laten me , hun nut buiten beschouwing gelaten,volkomen koud.

  • Francinne Declerque

    Ok, hij heeft gelijk maar als ik een goed product vind, zit ik niet eindeloos te vergelijken maar zoek je met een paar muisklikken de GOEDKOOPSTE prijs, dat is echt het enigste dat telt.

  • Stefanie van Dijk

    Wat een onzin! Je vergelijkt om prijs en wat je nodig hebt, en is die bepaalde extra optie het extra geld ook waard. Je moet natuurlijk wel fair vergelijken en niet zo maar in het wilde weg, eerst bepalen wat er perse in/aan moet zitten en dan een stuk of 3 items vergelijken