"Bijensterfte maakt snoep en ontbijtgranen duurder"

AFP
De wereldwijde sterfte van honingbijen is niet langer een bezorgdheid voor ecologisten, ook de financiële markten zitten er nu mee in hun maag. En liefhebbers van snoeprepen, muësli en ontbijtgranen met noten want de prijzen daarvan dreigen snel de hoogte in te gaan. Daarvoor waarschuwt de krant The Financial Times.

De massale sterfte van honingbijen baart landbouwers wereldwijd kopzorgen, maar vooral voor de Amerikaanse amandelboeren is de situatie precair. Die gebruiken samen meer dan een miljoen bijenkorven om hun boomgaarden te bestuiven. Wereldwijd is de amandelmarkt, een steunpilaar voor fabricanten van snoep en ontbijtgranen, ongeveer 5 miljard dollar waard.

Huur bijenkorven verdrievoudigd
De huur van bijenkorven voor de bestuiving is het voorbije decennium verdrievoudigd, tot 150 dollar per korf in Californië. Daar wordt 80 procent van de wereldwijde amandeloogst gerealiseerd. Sommige Californische boeren moesten in het laatste bestuivingsseizoen tot 200 dollar per korf neertellen.

De prijs voor amandelen heeft nu het hoogste niveau in acht jaar bereikt. Ook de vraag naar amandelen is gestegen, mede door gezondere eetgewoontes en een toegenomen vraag naar amandelmelk. Vooral in China, de grootste afzetmarkt voor Californische amandelen, en in de VS zelf, stijgt de vraag naar de noten.

"We houden onze adem in", zegt Dennis van Engelsdorp, onderzoekswetenschapper aan de universiteit van Maryland, met het oog op het volgende bestuivingsseizoen in februari volgend jaar.

Wintersterfte
Om de amandelgaarden in Californië te bestuiven zijn meer dan anderhalf miljoen bijenkorven nodig. Onderzoekers maken zich steeds meer zorgen om de bijensterfte. De voorbije zeven jaar lag de gemiddelde wintersterfte van bijen boven de dertig procent, tien procent hoger dan de historische trend. In de VS alleen al bestuiven honingbijen 130 verschillende gewassen. Die vertegenwoordigen samen een jaarlijkse marktwaarde van 15 miljard dollar.

Parasiet
"We houden minder bijen en ze sterven sneller", zegt een specialist van het Amerikaanse landbouwministerie. De bijensterfte wordt toegeschreven aan het gebruik van pesticiden en schimmelbestrijdingsmiddelen, vervuiling en klimaatverandering. De combinatie van bestrijdingsmiddelen zorgt ervoor dat de bijen minder of niet meer resistent zijn tegen de parasiet Nosema ceranae, waardoor ze sterven. Sommige onderzoekers wijten het aan "reisstress" van bijen die van het ene gewas naar het andere worden getransporteerd.

Gezien de prijs voor Californische amandelen op de wereldmarkt als een ijkpunt geldt, heeft de prijsstijging ook impact in Europa. Alpro, Europees marktleider in amandelmelk, stelt dat droogte, problemen met bestuiving en de hoge vraag verantwoordelijk zijn voor hogere prijzen. Alpro haalt zijn amandelen uit Europa.