3 miljoen Belgen doen aan pensioensparen: doe je dat best via de bank of via een verzekeringsmaatschappij?

Meer dan drie miljoen Belgen doen aan pensioensparen. Zowat de helft via een pensioenspaarfonds bij een bank, de andere helft via een pensioenspaarverzekering bij een verzekeringsmaatschappij.

Ongeacht de keuze vertrekken beide vanuit hetzelfde principe: tussen je 18de tot en met het jaar waarin je 64 wordt, mag je geld storten. Dat wordt dan door de bank of de verzekeringsmaatschappij belegd. In principe doen ze dat tot op het moment waarop je met pensioen gaat. Een vervroegde opname is mogelijk, maar niet aan te raden.

De overheid moedigt het pensioensparen ook aan. Een storting van hoogstens 990 euro geeft je zowel bij een pensioenspaarfonds (bank) als bij een pensioenspaarverzekering (verzekeringsmaatschappij) recht op een belastingvermindering van 30% van het gestorte bedrag. Stort je een bedrag tussen 990 euro en 1.270 euro, dan zakt het fiscale voordeel tot 25%. Wie 990 euro stort, moet 297 euro minder belastingen betalen. Wie 1.270 euro stort, moet 317,50 euro minder ophoesten.

Wie via een bank aan pensioensparen doet, opteert automatisch voor een formule waarbij zijn stortingen in een beleggingsfonds worden belegd. Dat investeert de ontvangen bedragen op zijn beurt in onder meer aandelen en obligaties. De waarde ervan deint dan ook mee met de financiële markten. Bij gunstige beurzen groeit het kapitaal aan. Bij tegenzittende beurzen daalt het in waarde.

Vaak bieden banken meerdere pensioenspaarfondsen aan. Sommige investeren meer in aandelen dan andere. Daardoor is het ene fonds meer afhankelijk van de ontwikkeling van de beurs dan het andere. Op zich is dat niet zo erg. Wie aan pensioensparen doet, moet dat doen met geld dat hij tot aan zijn pensioenleeftijd kan missen en heeft dus de tijd om terugvallen van de beurs te overwinnen.

Tip: Hier vind je de Belgische pensioenspaarfondsen en hun rendementen

Wie via een verzekeringsmaatschappij aan pensioensparen doet, kiest dan weer doorgaans voor een tak21-spaarverzekering. Dat is een formule met een gewaarborgde basisrente. Bovenop kan nog een winstdeelneming komen als de maatschappij de stortingen met extra winst kan beleggen en haar financiële resultaten dat toelaten. Anders gezegd: wat je op een bepaald moment gespaard hebt, gaat niet meer verloren. Ook niet als de beurzen dalen.

Daarnaast is het kapitaal op een tak21-pensioenspaarverzekering tot 100.000 euro gewaarborgd door de overheid in geval van een faillissement van de verzekeringsmaatschappij. De bescherming van 100.000 euro geldt wel voor al je tak21-contracten samen bij die verzekeraar. Daardoor is het geschikt voor mensen die voor meer zekerheid kiezen.

Tip: Ontdek hier welke rendementen de pensioenspaarverzekeringen bieden

Toch kan je bij een verzekeringsmaatschappij ook kiezen voor een beleggingsformule. In dat geval neem je een tak23-beleggingsverzekering. Dat is het verzekeringsalternatief voor een bancair pensioenspaarfonds. Je bent bij deze formule wel weer afhankelijk van de ontwikkelingen op de beurzen.

Ten slotte bestaan er ook zogenaamde tak44-verzekeringen. In dat geval combineer je een tak21-formule en een tak23-formule. Dit laat je toe om tijdens je loopbaan over te stappen van de ene naar de andere aanpak.

De opbrengst van je pensioensparen hangt aan de eindmeet ook af van de belasting die je op dat moment moet betalen. 

Start je voor je 55ste met pensioensparen, dan wordt je gespaarde bedrag belast op het moment dat je 60 wordt. Je betaalt dan 8%.

Koos je voor een belegging in een pensioenspaarfonds bij een bank, dan wordt je belast op een fictief bedrag. De fiscus gaat er daarbij vanuit dat elke storting je 4,75% per jaar heeft opgebracht, ook al is dat in werkelijkheid anders. Haal je effectief een hoger rendement, dan speelt dat in je voordeel. Kom je niet aan 4,75%, is dat evenwel een serieuze tegenvaller. Voor stortingen van voor 1992 bedraagt de fictieve opbrengst waarmee de fiscus rekent zelfs 6,25%.

Opteerde je voor een tak21-spaarverzekering? Dan wordt de belasting berekend op het kapitaal en de gewaarborgde rente. De eventuele winstdeelnames zijn vrijgesteld. Bij een tak23-beleggingsverzekering wordt de 8% berekend op de reserve, de waarde die de verzekering dan heeft.

Na je zestigste verjaardag mag je blijven storten in je pensioenspaarfonds of pensioenspaarverzekering tot 31 december van het jaar waarin je 64 wordt. De stortingen die je dan doet, geven nog recht op een belastingvermindering, maar worden niet meer belast. Start je op je 55ste of later, dan wordt de belasting pas afgehouden op de tiende verjaardag van het contract. Je geniet dan niet van de belastingvrije opbrengst tussen je 60ste en de opvraagdatum.

Zowel aan een fonds als aan een spaarverzekering zijn kosten verbonden. Beide rekenen instapkosten aan. Bij een pensioenspaarfonds ligt dat meestal rond 3%. Een pensioenspaarverzekering hanteert hogere instapkosten. Bij de meeste verzekeraars bedragen ze 4% à 7%. Een pensioenspaarfonds rekent jaarlijks nog wel een beheersvergoeding aan. Die varieert veelal van 0% tot 1,5%.

Je kan op elk moment stoppen met het pensioensparen dat je nu doet en overschakelen op een andere formule. Elk jaar kan je echter maar in één formule de stortingen fiscaal aftrekken. Het kapitaal dat je al met een bepaalde formule hebt opgebouwd, kan je daarentegen niet overdragen naar een andere formule. Je kunt het wel laten staan.

De overdracht van het ene pensioenspaarfonds van een bank naar een ander pensioenspaarfonds bij dezelfde of bij een andere instelling is wel mogelijk. Dat maakt het mogelijk om te kiezen voor een formule met minder aandelen en dus minder grote schommelingen als je dichter bij je pensioenleeftijd komt.

Je kunt je tegoeden in het pensioenspaarfonds laten staan tot het moment waarop je het opportuun vindt om ze op te vragen. Dat is handig voor het geval je een beursherstel verwacht. Bij een verzekeringscontract is dat niet het geval. Dat krijg je uitbetaald op de einddatum ervan. Je kunt het pensioensparen echter ook vervroegd opvragen. Doe je dat voor je zestigste verjaardag, dan moet je er 33% belasting op betalen, wat je natuurlijk beter vermijdt.

Lees ook op Spaargids.be:

Doe je aan pensioensparen? Dit is de beste maand om je inleg te storten

Klassiek spaarboekje bij grootbank? Dan verdubbelen je spaarcenten na… 636 jaar

Loont het nog om na je vijftigste met pensioensparen te beginnen?

Bron: Spaargids.be