Exact 100 jaar geleden keerden kansen definitief in nadeel Duitsers: "Heren, het ogenblik is gekomen om tot aanval over te gaan"

Na afloop worden duizenden Duitse soldaten gevangengenomen en naar een kamp in de buurt van Amiens gebracht.
BELGAIMAGE Na afloop worden duizenden Duitse soldaten gevangengenomen en naar een kamp in de buurt van Amiens gebracht.
Vandaag is het op de kop precies honderd jaar geleden dat de Eerste Wereldoorlog in een definitieve plooi werd gelegd. Op 8 augustus 1918, bij Amiens in Frankrijk, keerden de krijgskansen voorgoed in het nadeel van het Duitse Keizerrijk. "De zwarte dag van het Duitse leger in de geschiedenis van deze oorlog", schreef kwartiermeester-generaal Erich Ludendorff, de feitelijke alleenheerser in Duitsland. Goed drie maanden later was Ludendorff ontslagen en de oorlog voorbij.

Lente 1918. Na een korte bewegingsoorlog in de zomer en de herfst van 1914, zit de situatie aan het westelijk front al drieënhalf jaar muurvast. Offensieven van de Britten aan de Somme, de Fransen bij de Chemin des Dames en de - vorig jaar herdachte - slachting bij Passendale hebben daar niets aan veranderd. Maar nu hangt er wel 'beweging' in de lucht. Dat is het gevolg van een combinatie van drie elementen.

Door de ineenstorting van het Russische front kunnen de Duitsers tientallen extra legerdivisies overbrengen naar het westelijke front. Dit geeft hen een tijdelijk numeriek voordeel. Ze hopen zo ook de aangekondigde komst van verse Amerikaanse strijdkrachten - tweede element - te neutraliseren. Als gevolg van de door Duitsland afgekondigde 'onbeperkte duikbotenoorlog' hebben de Amerikanen zich een jaar eerder aan de zijde van de Frans-Britse Entente geschaard. Ten slotte - derde element - is de oorlogsvoering ingrijpend veranderd. Vliegtuigen en tanks hebben hun intrede gedaan op het slagveld. De Britten hebben die laatste in november 1917 bij Cambrai voor het eerst in groep en bij verrassing ingezet. Ook Duitsland heeft zijn tactiek aangepast. Met Sturmbatallionen (stormtroepen) zijn er speciale Angriffsdivisionen (aanvalsdivisies) gevormd. Dat zijn beter bewapende eenheden met de jongste, best getrainde en gesoigneerde soldaten. Ze dringen snel en diep door de vijandige frontlinies. Aan het oostfront in Riga en tegen de Italianen bij Caporetto hebben ze succes geboekt.

Vechten als een bokser

De Duitse militaire plannenmaker, kwartiermeester-generaal Erich Ludendorff, besluit met dit alles in het achterhoofd het geweer van schouder te veranderen. Hij weet dat hij, om deze oorlog te winnen, de beslissing moet forceren vóór de Amerikanen op volle kracht aan het front arriveren. Eind 1917 zijn er nog maar 145.000 in Frankrijk. En die moeten nog opgeleid worden.

Kwartiermeester-generaal Erich Ludendorff, dan de machtigste man van Duitsland. Door zijn koppigheid jaagt hij in de laatste honderd oorlogsdagen 700.000 manschappen de dood in.
RV Kwartiermeester-generaal Erich Ludendorff, dan de machtigste man van Duitsland. Door zijn koppigheid jaagt hij in de laatste honderd oorlogsdagen 700.000 manschappen de dood in.

De kwartiermeester-generaal is het prototype van de moderne Pruisische militair. Streng, zakelijk, nauwgezet, onzelfzuchtig. In België kent men hem goed. Ludendorff is de man die in augustus 1914 persoonlijk de Vesting Luik gekraakt heeft. Volgens de legende valt dit bijna letterlijk te nemen. De ochtend van 7 augustus 1914 zou hij gewoon aangeklopt hebben aan de Citadel. De Belgen deden open en gaven zich over. Deze voor het overige wat saaie generaal is nu de machtigste man van Duitsland. Een dictator, eigenlijk. Officieel is hij nochtans slechts plaatsvervanger van Paul von Hindenburg, chef van de generale staf. Maar Hindenburg is in werkelijkheid niets anders dan Ludendorffs gewillig instrument. En de Keizer, volgens de wet opperbevelhebber, voert iedere politieke en militaire wens van de legertop uit als een bevel.

Ludendorff wil voor zijn 'beslissingsslag' in het westen een beetje vechten zoals een bokser. Opeenvolgende aanvallen op verschillende sectoren van het vijandige front. Met de bedoeling de tegenstand te verwarren, te ondermijnen en uiteindelijk te breken. Strategisch doel: een wig drijven tussen de Engelsen en de Fransen, en die eersten een nederlaag toebrengen. Dat zou de oorlogswil van de Geallieerden moeten kraken.

Je hebt 23% van dit artikel gelezen

Lees je graag alle artikels op HLN?

Krijg nu 1 maand onbeperkt en gratis toegang tot alle artikels.

Ik wil toegang
Digitaal abonnement HLNDigitaal abonnement HLN1ste maandgratis

Stop of pauzeer wanneer je wil

  • Onbeperkt toegang tot alle artikels
  • Iedere week gratis tickets en straffe kortingen


Alle artikels uit de krant

8 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Tomé Martinho

    Als de middelmachten de Grote Oorlog gewonnen zouden hebben, zou er hoogstwaarschijnlijk ook niet lang vrede geweest zijn. Vrankrijk en het Verenigd Koninkrijk zouden op wraak uit zijn. De Vlamingen, in Duitse ogen: "Nederduitsers", zouden hun verloren steden zoals Duinkerke, Rijsel en misschien ook Kales en Bonen terugkrijgen maar zouden wel "verhoogduitst"/"verpruist" worden. Zou dit slechter geweest zijn....?

  • ETIENNE BOECKX

    Ik vraag mij echt af waarom deze jonge mensen hun leven gaven zij vochten tegen een situatie waarin wij nu leven ! Zoveel landen verenigd in een dictatuur van de EU.

  • rudolf vermeulen

    Christiaan Goethals ga ne keer de militaire bergraafplaatsen bezoeken en denk na vooraleer je onozelheden schrijft...

  • Danny Damiaens

    Het keerpunt was de aansluiting door Amerikaanse soldaten die meer en meer kwamen!Dat zagen de duitsers in,de overmacht werd te groot en koste veel geld en een ramp voor de economie!Soms heeft men veel verbeelding anita.

  • Raoul Hoylaerts

    de kansen keerden...2 keer.dat zijn we nu aan het uitzweten.ik zie de toekomst niet zo rooskleurig in.