Aids bijna ingedijkt, net als mazelen

FORS MINDER HIV-BESMETTINGEN DANKZIJ ONDERZOEK NAAR ONBESCHERMDE SEKS

Illustratiebeed.
Photo News Illustratiebeed.
Voor het vijfde jaar op rij is het aantal nieuwe hiv-besmettingen in ons land gedaald. Met dank aan Zwitserse dokters én Maggie De Block, die aidsremmers meteen na de diagnose terugbetaalt. Vroeger gebeurde dit pas als het immuunsysteem al was aangetast.

Vorig jaar hoorden 890 mensen in ons land dat ze hiv-positief zijn, zo meldt het wetenschappelijk onderzoekscentrum Sciensano. In 2008 waren dat er nog 1.092. Ondanks de vele campagnes voor condoomgebruik bleef de aidsepidemie toen nog verder oprukken. Vooral bij homoseksuele mannen werden relatief veel nieuwe besmettingen vastgesteld. Piekjaar was 2012, met 1.227 diagnoses. In vergelijking met dat record zijn er nu 27,5% minder nieuwe besmettingen. "Ook in 2017 was er een daling, van 2%. We mogen van een trend spreken", zegt Boris Cruyssaert van Sensoa, het expertisecentrum voor seksuele gezondheid.

Dat aids ook te stoppen valt zonder condooms klonk behoorlijk revolutionair, toen de Zwitserse Federale Commissie voor Aidskwesties tien jaar geleden een eerste aanbeveling in die zin deed. De Zwitsers wilden grenzen verleggen om koppels bij wie één partner drager is van het hiv-virus te helpen in hun kinderwens. Dus deden ze onderzoek naar onbeschermde seks, legt Cruyssaert uit. "De deelnemende koppels noteerden hoe vaak ze seks hadden zonder condoom. Beide partners werden medisch goed opgevolgd. Zo kwamen de Zwitsers tot de vaststelling dat aids niet altijd even besmettelijk is. Het risico is groot als de hoeveelheid virus in het bloed hoog is. Bij patiënten die minstens zes maanden aidsremmers slikten, was die concentratie zo laag dat ze niet meer meetbaar was met een gewone bloedtest. En dit bleek samen te gaan met minder hiv-overdracht, stelde men toen nog voorzichtig."

Risico nul

Bij twee vervolgstudies werd het seksleven van 880 heterokoppels en 635 homostellen, van wie één partner hiv-drager, vier jaar lang in kaart gebracht. "Dat leverde in totaal 76.991 keer onbeschemde seks op. En niet één besmetting", weet Cruyssaert. "De studie bij de homokoppels werd in april dit jaar afgerond en pas sinds vorige zomer durft men onomwonden te stellen dat de kans op transmissie nul is áls de hiv-patiënt minstens zes maanden aidsremmers slikt."

Minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open Vld) heeft niet op de resultaten gewacht. Op 1 december 2016 al keurde zij, op vraag van experts, de terugbetaling van aidsremmers goed voor alle hiv-patiënten, ongeacht het stadium van de ziekte. "Dat het aantal nieuwe besmettingen voordien al aan het zakken was (zie grafiek, red.), is te danken aan de creativiteit van onze dokters. Zodra zij beseften dat hiv-medicatie ook de verspreiding van de epidemie afremt, gingen ze op zoek naar redenen om hun patiënten zo snel mogelijk aidsremmers te laten nemen", verduidelijkt Cruyssaert.

De Block prijst zich gelukkig dat de inspanningen beloond worden. "We blijven daarop inzetten, er kunnen heel wat nieuwe besmettingen worden vermeden. Maar het blijft cruciaal dat iedereen de nodige voorzorgsmaatregelen neemt, en zich wanneer nodig laat testen op hiv en andere seksueel overdraagbare aandoeningen."

Zwakke schakel

Daarmee wijst de minister op de overblijvende zwakke schakel. Naast de zowat 16.000 gediagnosticeerde hiv-patiënten in ons land, zijn naar schatting 2.000 mensen drager zonder het te weten. "Dat zijn er bijna 1.000 minder dan tien jaar geleden, maar deze groep blijft de motor van de epidemie omdat ze niet behandeld wordt", zegt Boris Cruyssaert. "Liefst 36% van alle hiv-diagnoses wordt nog altijd laattijdig gesteld. Maar zodra de behandeling gestart wordt, is het virus bij 97% binnen de zes maanden dermate teruggedrongen dat het niet meer detecteerbaar is."

Het ziet er nu wel naar uit dat men de aidsepidemie zal kunnen indijken, net zoals dat met de mazelen gebeurd is. "Als het zo doorgaat, hebben we over twee jaar al een keerpunt bereikt. Bovendien wordt het preventief gebruik van aidsremmers sinds 1 juni vorig jaar terugbetaald voor wie een hoog besmettingsrisico loopt. Het effect daarvan zal normaal vanaf volgend jaar in de statistieken te zien zijn."



Alle artikels uit de krant

6 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Jan De Smet

    Da's ergens goed nieuws.

  • Raymond DEDEREN

    En wanneer kanker?

  • Lydia Appelmans

    Dat is de onrechtvaardigheid Rudolf Jacobs. Die mensen worden vergeten...

  • Eida Lam

    Totdat we het weer beginnen importeren vanuit de derde wereld zeker?

  • Rudolf Jacobs

    Leugens ga maar eens kijken in kenya en tanzania daar loopt het vol met aids