Het eerste homohuwelijk vond in Spanje al plaats in 1901. En de pastoor had niets in de gaten

Marcela (links) en Elisa (rechts) op hun trouwdag.
rv Marcela (links) en Elisa (rechts) op hun trouwdag.
Hoewel het homohuwelijk pas in 2005 in Spanje werd gelegaliseerd, zijn twee vrouwen er meer dan 100 jaar eerder al in geslaagd om elkaar officieel het jawoord te geven. Hun huwelijksvreugde was echter van korte duur: hun bedrog kwam uit en de vrouwen sloegen noodgedwongen op de vlucht. De Spaanse regisseuse Isabel Coixet werkt nu aan een film over hun bijzondere verhaal.

Marcela Gracia Ibeas and Elisa Sánchez Loriga leerden elkaar kennen in 1885 aan de normaalschool van A Coruña, een vissersstadje in het noordwesten van Spanje. Ze volgden er beide een lerarenopleiding en hun vriendschap bloeide al snel uit tot iets meer. Uit vrees dat de relatie een schandaal zou veroorzaken, besloten de ouders van Marcela dat hun dochter haar studies zou afmaken in Madrid, maar de liefde tussen beide vrouwen bleek bestand tegen de grote afstand.

Wanneer Marcela en Elisa na hun studies aan de slag gingen in twee dorpjes op een boogscheut van elkaar, vormden ze opnieuw een stel, zegt historicus Narciso De Gabriel, die een boek schreef over de vrouwen. Ze woonden een tijdje samen en toen Marcela in 1889 voor haar job twaalf kilometer verderop moest gaan wonen, ging Elisa twee jaar lang elke dag te voet naar haar toe.

Elisa wordt Mario

Vastberaden dat ze de rest van hun leven samen wilden doorbrengen, bedachten Marcela en Elisa een plan. Eerst lieten ze aan hun omgeving weten dat ze ruzie hadden en Marcela, die volgens historicus De Gabriel zwanger was van een onbekende man, kondigde aan dat ze zou trouwen met Mario, de “neef” van Elisa. In werkelijkheid was het Elisa, die besloten had om voortaan als man door het leven te gaan. Mario beweerde dat hij zijn kindertijd in Londen had doorgebracht en dat zijn vader een atheïst was.

Op 26 mei 1901 werd Mario daarom gedoopt en op 8 juni 1901 stapten Mario/ Eliza en Marcela in het huwelijksbootje tijdens een korte ceremonie. Het koppel bracht hun huwelijksnacht door in een hotel in A Coruña.

Voor zover bekend is hun huwelijk het allereerste homohuwelijk in de geschiedenis van de Spaanse Katholieke Kerk.

Marcela en Elisa/ Mario.
rv Marcela en Elisa/ Mario.

Vervolging

Lang kon het koppel echter niet van hun wittebroodsweken genieten. Na enkele dagen kwam hun complot aan het licht en haalde hun verhaal de kranten met de kop ‘het huwelijk zonder bruidegom’. Elisa en Marcela verloren hun werk en er werd een aanhoudingsbevel voor hen uitgevaardigd. Ze vluchtten naar Portugal, waar Marcela beviel van een dochter. Daar werden ze gearresteerd en beschuldigd van schriftvervalsing en travestie, maar werden uiteindelijk vrijgesproken. Uit vrees voor een uitlevering aan Spanje, boekten de vrouwen een overtocht naar Buenos Aires in Argentinië in 1902.

In Argentinië gingen ze aan de slag als dienstmeisjes, tot Elisa trouwde met een oude Deen, in de hoop snel weduwe te worden en met Marcela te kunnen genieten van de erfenis. Haar echtgenoot kwam echter achter hun plan en blies het huwelijk op. Daar loopt het spoor van de vrouwen dood.

In het Spaanse dorpje Dumbría, waar beide vrouwen tot voor hun vertrek werkten als lerares, dook echter enkele jaren later het gerucht op dat Elisa overleden was, al is het onduidelijk of dit effectief het geval was. De Gabriel vond wel Mexicaanse nieuwsberichten uit 1909 die beweerden dat Elisa zelfmoord had gepleegd in Veracruz.

Ik was meteen gefascineerd toen ik de eerste keer over het verhaal hoorde, dat bijna meer vragen deed rijzen dan antwoorden gaf.

regisseur Isabel Coixet

Verfilming

De Spaanse regisseur Isabel Coixet start in mei met de opnames van ‘Elisa y Marcela’. "Ik ben geboeid door dit liefdesverhaal omdat ze zo lang samen waren. Ze kenden veel tegenslagen,” vertelt Coixet aan El País. “Als ik denk aan deze twee vrouwen en aan de durf die het vergde voor een van hen om zich voor te doen als man, [dan besef ik] hoe ongelooflijk moedig dat was,” aldus Coixet, die ook het scenario schreef, aan BBC. “Ik was meteen gefascineerd toen ik de eerste keer over het verhaal hoorde, dat bijna meer vragen deed rijzen dan antwoorden gaf. We weten niet wat hen uiteindelijk overkomen is, en hoe dachten ze ermee weg te komen?”

De distributierechten van ‘Elisa y Marcela’ zijn in handen van Netflix. De film verschijnt later dit jaar.




11 reacties

Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie
Door het plaatsten van een reactie, ga je akkoord met de gedragsregels


  • Guido Delrio

    Peter, het is niet omdat Laura dat niet normaal vindt dat ze automatisch homofobe is. Ik moet niets van homo's hebben, zal daar ook nooit mee socialiseren, maar ben ik daarvoor homofobe?

  • Peter Buyck

    Beste Laura, ben jij echt zo'n homofobe vrouw? Als je kind later holebi is, ga je het verstoten? Helaas, zo'n ouders bestaan nog. Wat als jij gevoelens ontwikkelt voor hetzelfde geslacht? Iedere schepping is gemaakt volgens God en is in zijn ogen gelijk maar kreeg een individuele levensloop mee. Niemand dwingt je om de film te zien of naar een 'gay wedding' te gaan.

  • Gino Denil

    Ongeveer 10% is holebi. En dat geldt ook in het dierenrijk. Een natuurlijk gegeven dat de 90% anderen overigens tot niets verplicht. Het zijn de Victoriaanse preutse restanten en de katholieke cultuur die ons iets door het strot rammen. Inspelend op de onverdraagzaamheid tegenover wat anders is en die bij iedereen ook in meer of mindere mate aanwezig is.

  • Ali Asreco

    Niet echt een happy end huwelijk....

  • Robert De Fruytier

    Die pastoor had niets in de gaten?Was waarschijnlijk goed zijn pollen gesmeerd.........