Bij 'waterboarding' krijgt het slachtoffer de indruk dat hij verdrinkt.
De CIA-agenten die terreurverdachten tot bekentenissen dwongen met foltertechnieken als 'waterboarding', zullen niet worden vervolgd. Hun handelingen waren immers toegelaten door de regering van de voormalige Amerikaanse president George Bush, zei Eric Holder van het Amerikaanse Openbaar Ministerie (OM). "Het zou niet eerlijk zijn toegewijde mannen en vrouwen te vervolgen, terwijl ze zich inzetten voor de bescherming van Amerika met technieken die waren toegelaten door het Ministerie van Justitie," zei Holder.
Mensenrechtengroeperingen woest
Mensenrechtengroeperingen als Amnesty International en het Amerikaanse Center for Constitutional Rights (Centrum voor Grondwettelijke Rechten) veroordelen de beslissing. "Het Ministerie van Justitie laat mensen ongemoeid die volgens de mening van het OM foltertechnieken hebben toegepast," klinkt het bij Larry Fox van Amnesty. "Marteling is al lang erkend als een schending van nationale en internationale wetgeving, en geen enkele richtlijn van eender welke overheid kan dat veranderen."
Het Center for Constitutional Rights noemt de beslissing een van de diepste teleurstellingen uit het bestaan van de organisatie. "Verantwoordelijken van overheidsdiensten hebben heel ernstige inbreuken gepleegd", luidt het daar. "Als daar geen gevolgen aan verbonden zijn, stelt dat niet alleen ons gerechtelijk apparaat ter discussie, het zet de deur wijd open voor een herhaling van de feiten."
Memo's
De regering-Obama heeft nu vier geheime memo's uit dat Bush-tijdperk vrijgegeven. Daarin wordt een reeks ondervragingstechnieken beschreven die werden gebruikt om terreurverdachten aan het praten te krijgen. De technieken zijn gerangschikt van licht naar zwaar.
- 'Walling'
De ondervraagde persoon wordt tegen een flexibele muur geplaatst. De ondervrager trekt de ondervraagde naar zich toe en duwt hem of haar met kracht van zich af.
- Klap in het gezicht
De memo beveelt een slag "met licht gespreide vingers" aan. Doel is de ondervraagde "te verrassen en/of te vernederen".
- Geïsoleerde opsluiting
"Niet meer dan twee uur" als de gedetineerde enkel kan zitten en "tot 18 uur" als hij of zij ook rechtop kan staan.
- Spiervermoeiing
De gevangene wordt "op 1,20 tot 1,50 meter van een muur" geplaatst en krijgt opdracht zich niet te bewegen.
- Slaaponthouding
Volgens een memo uit mei 2005 zijn gevangenen tot 96 uur aan een stuk wakker gehouden. De maximaal toegestane duur was 180 uur.
- Insekten
Het gebruik van insekten wordt aanbevolen in de eerste memo uit 2002. De ondervragers wordt aanbevolen tegen de gevangene - in dit geval de Palestijn Aboe Zubaida - te zeggen "dat de insekten kunnen steken". In werkelijkheid wordt gebruik gemaakt van onschadelijke insekten.
- Waterboarding
"Het individu wordt aan een schuin aflopende bank vastgebonden", meestal met de voeten opgetrokken. Er wordt een doek "rond het voorhoofd en voor de ogen gebonden", waarna water op de doek wordt gegoten en de doek over de neus en mond wordt getrokken.
De ademhaling wordt "gedurende 20 tot 40 seconden licht gehinderd", zo valt in de memo te lezen. De doek wordt vervolgens weggetrokken. Drie tot vier ademhalingen later kan de operatie worden herhaald. In totaal mag deze techniek maximaal 20 minuten aan een stuk worden toegepast.
- Naaktheid
De drie memo's uit 2005 bieden extra toelichting. Zo staat in een memo van 30 mei van dat jaar te lezen dat "naaktheid wordt toegepast om psychisch ongemak te veroorzaken en ook om de ondervrager in staat te stellen de gedetineerde onmiddellijk te belonen door hem kledingstukken terug te geven als hij meewerkt".
- Voedingsmanipulatie
De gebruikelijke maaltijd kan worden vervangen door een "smakeloze vloeistof". (afp/sam)


