Een glunderende Newt Gingrich met zijn (derde) echtgenote Callista.
© getty.
UPDATE De conservatief Newt Gingrich heeft een verpletterende overwinning behaald op Mitt Romney bij de Republikeinse voorverkiezingen in de staat South Carolina. Volgens definitieve resultaten behaalde Gingrich 40,4 procent van de stemmen, tegen 27,9 procent voor Mitt Romney.
Het gezicht van Mitt Romney spreekt boekdelen.
© reuters.
De belangrijkste Republikeinse uitdagers staat nu vermoedelijk een marathon te wachten. Terwijl zij elkaar in de race om de presidentskandidatuur zwartmaken, kan de Democratische partij achteroverleunen.
Gingrich' overwinning heeft zo zijn nederlaag bij de eerste twee voorverkiezingen volkomen weggepoetst. Romney, die favoriet was en erop rekende in South Carolina de concurrentie definitief achter zich te laten, heeft zijn nederlaag erkend. Hij zei dat de race nog "lang" en "nog interessanter" zal worden.
De andere kandidaten, Rick Santorum en Ron Paul, kregen respectievelijk 17 en 13 procent van de stemmen. De volgende voorverkiezingen vinden plaats op 31 januari in Florida.
Omdat Romney door veel Republikeinse aanhangers als te gematigd wordt gezien, geeft dit Gingrich de gelegenheid zich de komende tijd te profileren als de enige echte conservatieve kandidaat. Een exitpoll die zaterdag werd uitgevoerd namens het persbureau AP en verschillende tv-zenders, wees uit dat het met name conservatieve en christelijke kiezers waren die hun stem uitbrachten op Gingrich. Onder hen bevond zich ook een groot aantal mensen die zichzelf bestempelen als aanhangers van de Tea Party-beweging.
Presidentiële allure
Bovendien deed Gingrich het onverwachts goed onder Republikeinen die de meeste waarde hechten aan het vinden van een presidentskandidaat die in staat is Obama te verslaan. Dat was nu juist een van de speerpunten van Romneys campagne: hij vond zichzelf, te midden van het uitgedunde leger kandidaten, de enige met waarlijke presidentiële allure. Zijn partijgenoten bleken daar zaterdag anders over te oordelen.
Dat moet de Democratische partij met plezier hebben gadegeslagen. Onder Democraten werd Romney steevast gezien als Obama's voornaamste tegenstrever - de enige om echt bang voor te zijn. De overwinning van Gingrich komt de Democraten hoe dan ook goed uit: tijdens de nu verwachte langdurige strijd om de presidentskandidatuur in de Republikeinse partij kunnen de Democraten achteroverleunen en gadeslaan hoe Gingrich en Romney elkaar zwartmaken. Allicht dragen ze daarbij over en weer munitie aan die Obama in zijn voordeel kan aanwenden zodra de strijd om het presidentschap werkelijk losbarst.
Totdat het zover is, moet eerst de Republikeinse partij in alle staten zijn voorverkiezingen afwerken. South Carolina speelt daarin getalsmatig weliswaar een bescheiden rol: de staat is goed voor 25 van de 2286 stemmen die bepalen wie straks namens de Republikeinen aantreedt tegen Obama. Maar vanwege het politieke momentum dat de kandidaten in deze fase van de verkiezing kunnen vergaren, wordt juist de winst in South Carolina gezien als cruciaal.
Bovendien: sinds Ronald Reagan in 1980 de voorverkiezing in deze staat op zijn naam schreef, bleek de winnende kandidaat in South Carolina ook altijd de uiteindelijke Republikeinse kandidaat voor het presidentschap. In die zin heeft Newt Gingrich zaterdag een reuzenstap gezet.
