© belga.
UPDATE De pensioenen moeten omhoog en welvaartsvast worden. Met die eis richtte ouderenbeweging Okra zich met veel lawaai en drummersgeweld tot de onderhandelende politieke partijen.
Okra eist vooreerst een hoger pensioen via een versterking van de eerste pijler. "Ons wettelijk pensioen is een van de laagste van Europa", zegt Willy Peirens, voorzitter van de seniorenbeweging van de christelijke arbeidersbeweging. Ruim een op de vijf 65-plussers in België, in Vlaanderen zelfs een op de vier, heeft een inkomen onder de armoedegrens. "Een schande", benadrukt Peirens.
Zo bedraagt het minimumpensioen voor een alleenstaande werknemer met een volledige loopbaan momenteel netto 1.066 euro. Dat moet volgens de beweging omhoog tot 1.200 euro, zodat het gelijkwaardig wordt aan het gewaarborgd minimumloon voor een volledige loopbaan in de werknemersregeling.
Aanpassing aan loonevolutie
Daarnaast vraagt Okra samen met zijn Franstalige tegenhanger UCP een jaarlijkse structurele en automatische aanpassing van de pensioenen aan de loonevolutie, zodat de pensioenen "welvaartvast" worden. Het welvaartsmechanisme van het Generatiepact uit 2005 maakt die koppeling tot nog toe onvoldoende, zeggen ze. "Dat welvaartsmechanisme bestaat uit een globale enveloppe, die verdeeld wordt naargelang de noden", legt Kristel Wijshof ui, hoofd pensioendienst bij Okra. "Er is sterk geïnvesteerd in de minima en de inkomensgarantie voor ouderen, maar we zien dat ook de recentste pensioenen (sinds 2005) achterop lopen op de loonevolutie.".
Okra vraagt naast een koppelingssysteem aan de loonevolutie daarom ook een inhaalbeweging, voor die recentste pensioenen, maar ook voor de oudste pensioenen. In de periode 1992-2002 is er geen welvaartsaanpassing geweest en liepen de pensioenen een achterstand op van 10 procent ten opzichte van de gemiddelde loonsstijging in die periode, benadrukken Peirens en Wijshof.
Tweede pensioenpijler
Hoewel Okra voorrang blijft geven aan de eerste pijler, is de ouderenbeweging niet tegen het tweedepijlersysteem, als het maar "wettelijk, geconsolideerd en solidair is", aldus Peirens. De Okra-voorzitter herinnert eraan dat het tweedepijlersysteem wel volledig voorbijgaat aan de meeste huidige gepensioneerden, en aan mensen in onzekere werksituaties (zoals interimarbeid, zwakkere sectoren en werklozen). "De crisis heeft duidelijk gemaakt dat de eerste pijler het enige systeem is dat echt werkt, en de koopkracht op peil houdt", aldus Anne-Sofie Parent van het Europees ouderenoverlegplatform AGE.
Op de vraag of de wettelijke pensioenleeftijd opgetrokken moet worden van 65 naar 67, reageerde Peirens fel. "De werkelijke pensioenleeftijd optrekken is complete nonsens. Het is de feitelijke pensioenleeftijd die omhoog moet". De activiteitsgraad bij 55-plussers, die momenteel slechts een op drie is, kan bijvoorbeeld omhoog via opleidingen, coachingsystemen van oudere voor jongere werknemers, en flexibele werkregimes, zeggen Okra en UCP.
Tot slot moeten ouderen meer betrokken worden in het pensioendebat, bij uitstek via de federale Ouderenadviesraad, klinkt het.
Politieke onderhandelingen
"De reden waarom we nu actievoeren, is omdat de onderhandelingen nog altijd bezig zijn. Met een groep overtuigden willen we een eerste signaal geven aan het beleid. Het pensioendossier zou bovenop de onderhandelingsta fel moeten liggen", zegt Peirens. Budget voor het eisenpakket moet volgens de ouderenbewegingen gevonden worden via kapitaalsbelastingen en het bestrijden van fiscale fraude. "Het gaat hier om een maatschappelijke keuze", besluit Kristel Wijshof. (belga/adha)
