"Debat over aanwending Vlaamse reserves is nodig"

Vlaanderen moet nadenken over hoe in de toekomst zijn reserves kunnen aangewend worden. Dat heeft Karel Van Eetvelt, gedelegeerd bestuurd van Unizo, vandaag gezegd naar aanleiding van zijn voorzitterschap van de Sociaal Economische Raad van Vlaanderen (Serv). Maar volgens de berekeningen van de Serv zou er onvoldoende marge zijn voor Vlaanderen om zelf de ambtenarenpensioenen volledig te betalen.

De Vlaamse beleidsruimte neemt voor het derde jaar op rij toe, ditmaal met 1,19 miljard euro. De Sociaal Economische Raad van Vlaanderen, het belangrijkste sociaal-economische overlegorgaan binnen Vlaanderen, gaat voor 2008 opnieuw uit van begrotingsoverschotten. Er is immers een aantal buffers ingebouwd in de begroting. De Serv vraagt een debat over deze reserves en hoe ze aan te wenden. Normaal ging dit naar een versnelde schuldafbouw, maar die schuld is binnenkort afgelost.

Pensioenen
Eén van de begrotingsuitdagingen is de vergrijzing. Vandaag worden die kosten voor 92 pct gedragen door het federale niveau. De pensioenen bijvoorbeeld van de ambtenaren en het onderwijzend personeel van het Vlaamse gewest zijn voor de federale overheid.
Om die stijgende kosten op te vangen dient de gezamenlijke overheid tot 2017 begrotingsoverschotten op te bouwen van 2 pct.

De Serv onderzocht wat dit voor Vlaanderen betekent. In de hypothese dat Vlaanderen vanaf 2010 werkt met een evenwichtsbegroting en de kosten van de vergrijzing stijgen zoals geraamd, is er nog beleidsruimte over, gelijk aan de groei van de economie. Vlaanderen zou dus nog de nodige marge hebben om naast de kosten van de vergrijzing één en ander te doen. "Een luxueuze uitgangspositie", luidt het bij de Serv.

Bevoegdheden overdragen
Maar indien zou worden beslist dat Vlaanderen zélf de kosten van de pensioenen van zijn ambtenaren en onderwijzend personeel zou dragen en indien men voor de resterende beleidsruimte met 0,25 procentpunt onder de groei blijft, is er onvoldoende marge. De Serv rekende uit dat Vlaanderen 9 pct van de totale vergrijzingskost zou kunnen dragen. "Als men dus zou beslissen om bevoegdheden en kosten over te dragen, zou dit niet gaan zonder extra middelen over te dragen", aldus Van Eetvelt.

Overigens heeft de Serv vragen bij het uitgangspunt van berekeningen over de vergrijzing. Men gaat immers uit van constante welvaartsverschillen over een periode van vijftig jaar tussen de gewesten. Als echter de kloof tussen Vlaanderen, Wallonië en Brussel zou groeien, zou dit voor Vlaanderen positief zijn. Voor Brussel en Wallonië zou dit neutraal blijven, want ze worden toch gecompenseerd. Vooral het federale niveau zou betalen. Indien de gewesten naar elkaar toe groeien inzake welvaart, zou Vlaanderen aan inkomsten verliezen, en winnen de andere deelgebieden en de federale overheid.

De Serv neemt zich tenslotte voor vanaf dit jaar opnieuw wat proactiever te werken aan sociaal-economische thema's. Door de vele adviesvragen vanuit de Vlaamse regering was men de voorbije jaren immers vooral reactief bezig. (belga/sps)