"Financiële stimuli kunnen werking rechtbanken verbeteren"

Financiële stimuli zouden de Belgische rechtbanken kunnen motiveren om hun organisatie te verbeteren. Dat stelt een universitair onderzoek in opdracht van de federale overheidsdienst Justitie waarvan de resultaten vandaag bekend werden gemaakt. Het onderzoek beveelt de invoering van de stimuli aan.

Het systeem van financiële stimuli bestaat nu al in Nederland, aldus de studie van de KULeuven en haar Luikse collega's van de ULg. Het gaat onder meer om maatregelen die de verschillen in productiviteit tussen verschillende rechtbanken willen wegwerken. Initiatieven die zorgen voor meer efficiëntie krijgen dan een beloning.

Werklastmeting
De twee universiteiten kregen enkele maanden geleden de opdracht van de rechtbanken en de hoven van beroep om de haalbaarheid van een "werklastmeting" te onderzoeken. Het gaat om een van de instrumenten in de modernisering van het gerechtelijk apparaat, een aansporing voor vergelijkbare rechtbanken om hun werking efficiënter te maken. Werklastmeting laat ook toe na te gaan of het aantal rechters billijk over de rechtbanken is verdeeld.
De werklastmeting laat toe om op een objectieve manier aan te tonen of en hoeveel extra mankracht nodig is en laat toe "goede praktijken" bij rechtbanken en hoven te identificeren.

"Het instrument moet ingebed zijn in een algemeen beleid dat bijzondere aandacht geeft aan opleiding van magistraten voor meer efficiëntie, aanpassing van de organisatie etc.", luidt het.

Comités
De onderzoekers bevelen aan dat de hoven en rechtbanken verantwoordelijk worden voor de verdere uitwerking van de werklastmeting en zijn resultaten. Er zou een echte resultaatverbintenis aan verbonden zijn. De resultaten mogen evenwel niet gebruikt worden voor een evaluatie van individuele magistraten.
De onderzoekers suggereren ook dat er drie comités komen: een stuurgroep, een permanent comité en een comité van experten per type jurisdictie. Ze noemen die comités zelfs essentieel.

Bij magistraten leeft grote weerstand tegen een werklastmeting. Franstaligen schermen met hun onafhankelijkheid, Nederlandstaligen zien praktische bezwaren. (belga/ka)