Vier westerse olieconcerns staan op het punt terug te keren naar Irak om daar na ruim drie decennia opnieuw aan oliewinning te doen. Onderhandelingen met het Iraakse ministerie van Olie daarover zitten in de laatste fase, op 30 juni zouden de concrete overeenkomsten bekendgemaakt worden, aldus The New York Times, die zich beroept op vertegenwoordigers van het ministerie en de oliebedrijven en op een Amerikaanse diplomaat.
36 jaar
Als de contracten ondertekend worden, dan betekent dat de terugkeer van Exxon Mobil, Shell, Total en BP naar Irak, 36 jaar nadat Saddam Hoessein hun olieconcessies nationaliseerde. Ook Chevron en enkele kleinere oliebedrijven zijn bij de gesprekken betrokken. Het zou om directe overeenkomsten met de Iraakse overheid gaan, contracten waarvoor met andere woorden geen openbare aanbestedingen worden uitgeschreven. Cijfers worden niet genoemd. Voor de olieconcerns zou het de eerste grote commerciële opdracht in Irak zijn sinds de Amerikaanse inval in het voorjaar van 2003.
Voet tussen deur
De contracten worden als een voet tussen de deur gezien, want met een looptermijn van één tot twee jaar zouden ze de bedrijven een groot voordeel bieden als na afloop aanbestedingen voor contracten van langere duur worden uitgeschreven. Veel olie-experts zien Irak als de beste hoop op een grootschalige vergroting van de mondiale olieproductie. De Iraakse regering, onder leiding van Noeri al-Maliki, wil met het terughalen van de oliereuzen de olieproductie opdrijven met een half miljoen vaten per dag. Het ontbreekt Irak momenteel aan moderne technologie en aan de expertise op het vlak van oliewinning - twee zaken die Exxon Mobil en co. zeker kunnen bieden.
Toch olie-oorlog?
Het nieuws van de oliecontracten doet denken aan de critici die bij de inval in Irak zeiden dat de Verenigde Staten in feite uit waren op de oliereserves van het land. De regering-Bush bleef echter volhouden dat de oorlog noodzakelijk was in de strijd tegen terreur. Welke rol de VS spelen bij de totstandkoming van de contracten is niet duidelijk, vast staat dat het ministerie van Olie nog steeds wordt bijgestaan door Amerikaanse adviseurs. (belga/bf)


