Tieners extra beschaamd door hersenen

  Waarom tieners zich gemakkelijk schamen voor hun ouders? Omdat hun hersenen 'schuld' en 'schaamte' anders verwerken dan volwassenen, zo blijkt uit Brits hersenonderzoek bij tien tienermeisjes en tien vrouwen tussen 22 en 32. Gevoelens waarbij de mening van een andere partij geen rol speelt, zoals angst of walging, verwerken tieners en volwassenen wel op dezelfde manier.

Prefrontale cortex
Tieners gebruiken een deel van de prefrontale cortex wanneer ze emoties verwerken die te maken hebben met de mening van andere mensen. Volwassenen doen dat niet. Dit zou verklaren waarom tieners plots vragen het huis te verlaten als er vrienden komen, of om hen een straat vroeger af te zetten met de wagen.

Anekdote
"In de puberteit ervaren tieners gemakkelijk gevoelens van beschaamdheid, zeker als er vrienden bij zijn. Dat gebeurt minder als er enkel vreemden in de buurt zijn", verklaart Sarah-Jayne Blakemore.

De onderzoekster vertelt in The Times ook een anekdote om het proces te verduidelijken. "Een vriend van mij vertelde hoe hij zijn dochters weerhield ongewenst gedrag uit te oefenen, zoals prutsen in een winkel. Voor ze de puberteit bereikten, beloofde hij hen samen hun favoriete liedje te zingen. Dat hielp. Zodra ze in de puberteit zaten, dreigde hij ermee hun favoriete liedje luidop te zingen."

Kleuters
Het maakt meteen duidelijk dat dreigen bij kleine kinderen weinig uithaalt. Ze kunnen zich nog niet genoeg in de emoties van de sociale gemeenschap verplaatsen om te snappen dat een uitgevoerd dreigement 'schaamte' veroorzaakt.

Depressie
Op de lange termijn zouden ook de oorzaak van angsten, depressies en eetstoornissen kunnen verklaard worden aan de hand van gelijkaardige processen. Deze steken namelijk de kop op in de puberteit, en worden beïnvloed door het zelfbeeld van de persoon. (edp)