Er bestaan heel wat stereotypen over 'de midlifecrisis', een moment in je leven waarop je plots impulsieve beslissingen neemt. Mannen kopen een rode sportauto, vrouwen hebben ineens een affaire met een veel jongere man. Tegenwoordig spreekt men echter veeleer van een midlife-overgang - die ook zijn positieve kanten heeft!
Volgens mentale gezondheidsexperten is de term 'crisis' niet gepast. Hoewel de 'midlifecrisis' vaak samengaat met een depressie, kan je in deze periode namelijk ook je mogelijkheden ontdekken. Het is natuurlijk van groot belang dat je weet wanneer de midlifecrisis overgaat in een depressie, zodat je op tijd hulp kan zoeken.
Leeftijd
"De term 'midlifecrisis' wordt nooit gebruikt als een officiële diagnose", weet Dan Jones, die onderzoek doet naar de ontwikkeling en overgangsperiodes van volwassenen. "Ook de leeftijd waarop het voorkomt is voor iedereen verschillend. Toch is het bijna altijd op een belangrijk moment in je leven, zoals het afstuderen van je jongste kind of een verjaardag. Bij sommige mensen is dat op 37-jarige leeftijd, anderen overkomt het pas als ze de 50 voorbij zijn."
Man vs vrouw
Bovendien hebben mannen en vrouwen evenveel kans om een midlifecrisis door te maken. "Maar het manifesteert zich op andere manieren", zegt Jones.
"Voor een man is er de stereotiepe aankoop van een rode sportauto, maar dat is natuurlijk niet altijd het geval", beklemtoont Jones. Toch is het zo dat mannen zich op één of andere manier willen bewijzen, ze willen er succesvol uitzien.
Bij vrouwen manifesteert de midlifecrisis zich dan weer vooral op relationeel vlak. "Op een bepaald moment in het leven evalueren ze hun rol als echtgenote en/of moeder", zegt de expert. "En soms voldoen ze niet aan hun eigen verwachtingen."
Normaal?
Hoewel de midlifecrisis enkele jaren geleden als een teken van zwakte gezien werd, wordt nu duidelijk dat het een normale levensfase is. "Elke volwassene doorloopt een aantal fasen, waarvan het 'midlife' er één is", zegt Yale-psycholoog Daniel Levinson. "In die periode herevalueert men zijn prioriteiten en levensdoelen", vult Jones aan. "Ze willen hun dromen verwezenlijken, voor het te laat is."
Depressie of groei?
"Voor sommige mensen is de midlife-overgang erg verhelderend, maar voor anderen kan het een extreem moeilijke periode zijn", zegt relatietherapeute Joan Sherman. Of de overgang zich ontwikkelt tot een depressie of een ontdekking van je mogelijkheden, hangt af van verschillende factoren. "De steun van je partner, familie en vrienden speelt een grote rol", weet Sherman. Belangrijk is dat je onthoudt dat een midlife-overgang niet betekent dat je je identiteit verliest, maar dat je net de kans moet grijpen om nieuwe uitdagingen aan te gaan.
Depressie herkennen
Het is ook belangrijk dat je tijdens de midlife-overgang aandacht hebt voor plotse veranderingen. Deze symptomen wijzen op de ontwikkeling van een ernstige depressie:
- verandering in eetgewoonten
- verandering in slaapgewoonten, vermoeidheid
- gevoelens van pessimisme of hopeloosheid
- rusteloosheid, angst of prikkelbaarheid
- schuldgevoelens, hulpeloosheid of waardeloosheid
- verlies van interesse in dingen die je vroeger leuk vond, zoals je hobby's of seks
- gedachten over zelfdoding of zelfmoordpogingen
- fysieke ongemakken of pijn, zoals chronische hoofdpijn, die niet reageren op medische behandelingen
Hulp zoeken
"Zowel gedragstherapie als voorgeschreven antidepressiva kunnen helpen bij de behandeling van ernstige of klinische depressies", zegt Anita Clayton, professor in de psychiatrie en neurowetenschappen. Uit onderzoek is gebleken dat vooral de combinatie van de twee kan leiden tot een snel en grondig herstel van een chronische depressie. "Als het gaat om een gematigde depressie, kan één van de twee al genoeg zijn", weet Clayton. (lbs)
