Vlaming leeft langer: man wordt 78,3 jaar, vrouw 83,2

HLN update   De Vlaming leeft steeds langer. De levensverwachting van een pasgeboren jongetje steeg tussen 2000 en 2009 met 3,1 maanden per jaar tot 78,3 jaar. Voor een pasgeboren meisje kwamen er in die periode 2 maanden per jaar bij tot 83,2 jaar. Dat blijkt uit de laatste sterftecijfers die Vlaams minister van Volksgezondheid Jo Vandeurzen voorstelde. Bij de vrouwen blijft de sterfte door borstkanker hoog.

Qua sterftecijfer scoort Vlaanderen goed in Europa. Enkel Italië, Frankrijk, Spanje en Zweden doen beter. Zo telde Vlaanderen in 2009 57.583 overlijdens. Dat zijn er 688 meer dan in 2008 en 2.017 meer dan in 2007. Een echte verklaring voor de stijging is er niet, het is een fluctuerend cijfer. Bovendien daalde het sterftecijfer per duizend inwoners, het bruto sterftecijfer, de laatste 15 jaar lichtjes bij de mannen en bleef het stabiel bij de vrouwen. Ook daalde het gestandaardiseerde sterftecijfer.
 
Zelfdoding
Belangrijke doodsoorzaken zijn kanker, hart- en vaatziekten en zelfdoding. Die doodsoorzaken zijn samen goed voor 75 tot 80 procent van de zogenaamde 'verloren potentiële levensjaren', het aantal levensjaren dat verloren gaat door voortijdige sterfte. Het grote verschil in levensverwachting tussen mannen en vrouwen is vooral toe te schrijven aan hart- en vaatziekten en uitwendige doodsoorzaken. Globaal gezien zijn de zogenaamde ischemische hartziekten (door onvoldoende bloedtoevoer naar het hart) de belangrijkste doodsoorzaak. Slechts zeven EU-landen doen het slechter op het vlak van zelfdoding dan Vlaanderen. Het Vlaamse suïcidecijfer ligt anderhalf keer hoger dat het EU-gemiddelde. Het is de voornaamste doodsoorzaak bij vrouwen van 20 tot 39 jaar en bij mannen van 25 tot 49 jaar.
 
Longkanker
Longkanker is bij mannen van 50 tot 79 jaar de voornaamste doodsoorzaak. Het sterftecijfer is hier wel aanzienlijk gedaald op een periode van 10 jaar. Bij vrouwen is dit cijfer gestegen, maar het sterftecijfer door longkanker bij mannen ligt wel zo'n vier keer hoger dan bij vrouwen. Globaal gezien zit Vlaanderen bij de EU-lidstaten met de hoogste longkankersterfte. Langdurig roken is uiteraard de grote boosdoener. Zo is een een kwart van de natuurlijke sterfte bij mannelijke 35-plussers toe te schrijven aan roken.
 
Borstkanker
Voor vrouwen tussen 40 en 69 jaar is borstkanker de voornaamste doodsoorzaak. In Europa heeft enkel Denemarken een hoger sterftecijfer voor borstkanker. Wat de precieze oorzaak van het hoge cijfer in Vlaanderen is, moet de wetenschap nog uitklaren. In 2009 overleden 1.377 vrouwen aan borstkanker. Minister van Volksgezondheid Vandeurzen wil sowieso het aantal vrouwen dat aan borstkankerscreening doet opkrikken. "Door een goede, betere screening moeten we een beter resultaat boeken." Maar 48,6 procent van de vrouwen in de leeftijdscategorie 50-69 nam deel aan borstkankerscreening (exclusief screening op voorschrift dokter). De doelstelling is 75 procent.
 
Preventie
Vandeurzen blijft voor de verschillende aandoeningen inzetten op preventie. Ook zijn nieuwe conferenties over suïcidepreventie, vaccinatie en borstkanker gepland. Voorts benadrukt de minister het belang van voeding en beweging voor de gezondheid, denk maar aan cardiovasculaire aandoeningen en diabetes. Voor voeding is Vlaanderen "op de goede weg", voor beweging "is er nog veel werk aan de winkel". De jongste gezondheidsenquête (2008) toont aan dat het gemiddelde BMI en de percentages overgewicht en obesitas tussen 2004 en 2008 gestegen zijn. (belga/kh/odbs)